مشاوره
 
 
عملکرد مرکز و کارشناسی مشاوره کاشان
 
پیام مشاور شماره 60
 |+| نوشته شده در  سه شنبه بیست و هشتم اسفند 1386ساعت 12:21  توسط کارشناسی مشاوره   | 

اعتياد چيست؟ اعتياد را به عادت كردن، خو گرفتن، و خود را وقف عادتي نكوهيده كردن معنا كرده اند; به عبارت ديگر تسليم به ماده مخدّر كه از نظر جسمي و يا اجتماعي زيان آور شمرده مي شود، اعتياد نام دارد.در سال 1950 سازمان ملل متحد تعريف زير را براي اعتياد به مواد مخدر ارائه كرد: «اعتياد به مواد مخدّر عبارت است از مسموميت تدريجي يا حادي كه به علت استعمال مداوم يك دارو اعم از طبيعي يا تركيبي ايجاد مي شود و به حال شخص و اجتماع زيان آور است.»1

 

اگر نيم نگاهي به پيامدها و عوارض اعتياد به مواد مخدّر بيندازيم خواهيم ديد كه پيامدهاي اعتياد جامعه، فرد و خانواده را از نظر اقتصادي، اجتماعي، رواني و جسمي در برمي گيرد. از مهم ترين عوارض جسمي اعتياد به مواد مخدّر مي توان به ناراحتي هاي عصبي، بي اشتهايي، اضطراب، ريزش مكرّر آب از بيني و چشم، ناراحتي عضلاني و فشار شديد در ستون فقرات، لاغر شدن و مانند آن اشاره كرد.

در گستره اقتصادي برخي پيامدهاي ناشي از اعتياد به مواد مخدّر عبارتند از: بيكاري، ضعف مالي در ازاي خريد و مصرف مواد، لطمه به اقتصاد و جامعه و خانواده.

اما عوارض رواني و شخصيتي ناشي از اعتياد به مواد مخدر فراوانند; از جمله: ضعف اراده، بي توجهي به مسئوليت هاي فردي، ضعف شخصيت، ضعف عاطفه، عصبي بودن، به هم خوردن تعادل رواني، شخصيت نامتعادل و متزلزل، و ضعف اعتماد به نفس. همچنين در زمينه اجتماعي مي توان به عوارضي مانند بي توجهي به مقرّرات جامعه، ضعف نيروي كار جامعه، بي نظمي و بي اعتمادي در جامعه، ضعف بنياد خانواده، افزايش انحرافاتي مانند: دزدي، فحشا و تكدي گري اشاره كرد.

مهم ترين هدف و محور اصلي مباحث مقاله حاضر علل گرايش به اعتياد مي باشد، كه مي توان در سه حيطه فردي، اجتماعي و خانوادگي به آن ها پرداخت.

مشكلات رواني، كنجكاوي، ضعف اراده، فرار از زندگي تكراري، انگيزه هاي درماني، و شخصيت نابهنجار فرد مهم ترين علل فردي گرايش به اعتياد مي باشند.در قسمت علل خانوادگي مي توان به كمبود محبت در خانواده، تبعيض بين فرزندان، آزادي بي حد، محدود كردن بي حد فرزندان، رفاه بي حد اقتصادي در خانواده، فقر، و نابساماني هاي خانواده اشاره كرد. همچنين برخي از علل اجتماعي گرايش به اعتياد عبارتند از: در دسترس بودن مواد مخدّر، بيكاري، نابرابري هاي اقتصادي و اجتماعي، محيط جغرافيايي و محله زندگي نامناسب، ضعف قوانين و ضعف اجراي آن، دوست ناباب، و ضعف دينداري در جامعه.

از آن رو كه دامنه علل گرايش به اعتياد و دامنه و گستردگي عوارض ناشي از آن بسيار وسيع و فراگير مي باشد، پيشگيري، شناسايي و از بين بردن علل گرايش به اعتياد ضروري است; زيرا همان گونه كه گذشت، پيامدهاي ناشي از اعتياد بسيار خانمانسوز و بنيان شكن هستند و درمان پس از اعتياد نسبت به پيشگيري كاري به صرفه نخواهد بود. البته اين بدان معنا نيست كه افراد معتاد را درمان نكنيم، بلكه بدان معناست كه پيش از ايجاد اعتياد در فرد، زمينه هاي گرايش به آن شناسايي شوند و با استفاده از مطالعات كارشناسانه در ابعاد و تخصص هاي گوناگون، در از بين بردن زمينه ها تلاش نماييم. اگر به بُعد اقتصادي توجه كنيم خواهيم ديد كه هزينه پيشگيري از درمان كمتر خواهد بود; چرا كه براي تهيه مواد مخدّر ارز هنگفتي از كشور خارج مي شود. همچنين براي كشف و مبارزه با آن و نيز مداواي معتادان هزينه هاي بالايي صرف مي گردد. مقاله حاضر با توجه به اهميت و مفيد بودن پيشگيري نسبت به درمان، به بررسي علل گرايش به اعتياد در سه بُعد فردي، اجتماعي و خانوادگي مي پردازد، سپس متناسب با هر كدام راهكارهايي ارائه مي دهد.

 

پيشگيري از اعتياد

پيشگيري در لغت به معناي «جلوگيري» و «دفع» آمده است.2در زمينه پيشگيري سه موضوع «انسان اعتيادپذير»، «محيط اعتيادساز» و «عامل اعتياد» را بايد در نظر گرفت. در نتيجه، براي پيشگيري بايد با توجه به ريشه اعتياد در زمينه ها و موارد خاص با درايت تمام، دست كم، يكي از اين علل را حذف كرد تا زنجيره اعتياد از هم بپاشد.

پيشگيري از اعتياد بايد در دو جهت مورد توجه قرار گيرد: طرف تقاضا و طرف توزيع. هر كدام از اين دو جهت ويژگي هاي مخصوص به خود را دارند. راهكارهاي پيشگيري از عرضه كننده، مجموعه فعاليت هايي مي باشد كه از منبع توليد تا مصرف كننده را در برمي گيرد. بخش ديگر، كه مربوط به فرد معتاد (تقاضاكننده) مي باشد، جنبه وسيعي دارد. از اين رو، ضروري است كه عوامل مستعدكننده گرايش به مواد مخدّر نظير نابساماني هاي خانواده، دوستان بد، مدرسه، و محل زندگي نامناسب مورد توجه قرار گيرند. پيش از پرداختن به علل گرايش به اعتياد، ابتدا به مهم ترين تبيين ها و نظريه هاي انحرافات اجتماعي (و به طور اخص گرايش به اعتياد) اشاره مي گردد:

 

نظريه هاي انحرافات اجتماعي (پيدايش اعتياد)

تبيين هاي روان شناختي

تبيين هاي روان شناختي بر تفاوت هاي فردي اشخاص در شيوه تفكر و احساس درباره رفتار خويش تأكيد دارند; تفاوت هايي كه مي تواند به شكل تفاوت هايي ظريف و جزئي در رفتار برخي افراد با افراد متعارف يا حتي در قالب اختلالات وخيم شخصيتي ظاهر شود و برخي افراد را به سبب عللي مانند افزايش خشم و عصبانيت، كمي وابستگي و تعلق خاطر به يكديگر، يا تمايل به خطر كردن و لذت جويي با شدت بيشتري مستعد ارتكاب رفتارهاي كجروانه سازد.3

يكي از تبيين هاي روان شناختي كه بر نارسايي هاي شخصيتي تأكيد دارد، تبيين فرويد است. فرويد ساختار شخصيت را شامل سه لايه «نهاد»، «من» و «من برتر» مي داند. «نهاد» همان نفس اماره و سرچشمه نيروي نفساني مي باشد كه هيچ گونه قيد و بندي نمي شناسد. «من» هسته اصلي شخصيت و مبيّن آموزش و فراگيري واقعيات زندگي است. اين بخش پيونددهنده «نهاد» و «مَن برتر» و ـ به اصطلاح ـ دروازه بان شخصيت است.

 

«مَن برتر» شامل ارزش هاي اخلاقي و وجداني فرد است كه به تدريج با آموزش و پرورش و تأثير عوامل محيطي ايجاد مي شود. فرويد معتقد است كه عرصه زندگي انسان صحنه كشاكش دو نيروي «نهاد» و «مَن برتر» مي باشد. زماني رفتار انحراف آميز پيش مي آيد كه «نهاد» در مبارزه با «مَن برتر» پيروز گردد.4

 

ژان برژه معتادان را از نظر شخصيتي و رواني به معتادان با ساختار «روان نژند»، «روان پريش» و «افسرده» حال تقسيم مي كند. اما به طور كلي، تقسيم بندي ديگري وجود دارد كه بيشتر روان شناسان پاي بند آن هستند و آن تقسيم شخصيت معتاد به «نوروتيك»، «پسيكوتيك» و «سازمان نيافته» است.

معتادان «نوروتيك» خودآزار و ديگرآزارند و داراي اختلال در روابط عاطفي و خانوادگي مي باشند. از نظر رواني، اين افراد با مصاحبه و رويارويي و نيز از طريق همدلي، اعتماد و اطمينان بخشيدن به آن ها بايد تحت درمان قرار گيرند.

معتادان «پسيكوتيك»، واقعيت گريز هستند، روانكاوي اين گروه و كنترل پرخاشگري در آن ها بهترين راه درمان اين گروه محسوب مي گردد. معتاداني كه داراي رفتار «سازمان نيافته» هستند، قادر به برقراري ارتباط با واقعيت ها نيستند و ناكامي هاي خود را معلول محيط اجتماعي و خانوادگي دوران كودكي خود مي دانند و بسيار خيالپرداز هستند. اين گروه نيز از طريق روانكاوي فردي و گروهي تحت درمان قرار مي گيرند.5

مي توان نتيجه گرفت كه هرگاه رشد رواني فرد به موازات رشد جسمي او انجام نگيرد و شخصيت فرد تكامل نيابد، فرد در معرض و هجوم بيماري ها و اختلالات رواني قرار مي گيرد و به فردي بي اراده، تلقين پذير و بي عاطفه تبديل مي شود. در اين هنگام در معرض خطر كجروي و انحراف واقع مي شود، كه اعتياد به مواد مخدّر يكي از اين انحرافات مي باشد. اين گونه افراد به دليل عدم تكوين شخصيت نمي توانند ارزش هاي اخلاقي را بپذيرند و به آساني نمي توانند خود را با محيط سازش دهند. علاوه بر آن، دچار مشكلات احساسي و عاطفي مي گردند. در نتيجه، زمينه مناسبي براي اعتياد به مواد مخدّر در چنين افرادي به وجود مي آيد. براي مثال، افراد عقب مانده ذهني به دليل اينكه خطر ناشي از اعتياد را نمي دانند و شخصيت تلقين پذيري دارند، تحت تأثير تلقين ديگران و با همنشيني افراد معتاد به طرف اعتياد كشانده مي شوند.6

 

تبيين‌هاي زيست شناختي

تبيين هاي زيست شناختي را مي توان به دو حيطه تبيين هاي حاكي از اختلالات بدن و تبيين هاي ژنتيك تقسيم كرد. تبيين هاي زيست شناختي، عوامل جسمي و زيستي را عامل پيدايش كجروي مي شمرند. به نظر آن ها مجرمان و تبهكاران داراي ساختمان زيستي خاص هستند و با ديگران به لحاظ زيستي متفاوت مي باشند; يعني بين نقص بدني و گرايش به انحرافات اجتماعي رابطه نزديكي وجود دارد. روان پزشكان نيز ابتلا به بيماري ها و اختلالات رواني را ناشي از ضايعات وارد بر مغز مي دانند. بر اين اساس، عواملي مانند: ارث، كروموزوم ها، ژن ها، ابتلا به بيماري ها، جنسيت، سن و نژاد به نوعي عامل رو آوردن فرد به اعتياد معرفي مي شود.7

لامبروزو، پدر نظريه زيستي، معتقد است مجرمان، خصايص انسان هاي ابتدايي و وحشي را دارا مي باشند. به عقيده وي، ويژگي هاي جسمي و ظاهري وجود دارد كه مجرمان را از بقيه انسان ها جدا مي كند.8

ديدگاه جاني زادگان در اين بخش قرار مي گيرد. آنان معتقدند برخي افراد «جاني مادرزاد» مي باشند و خواه ناخواه مرتكب انحرافات اجتماعي مي شوند. آن ها داراي علايم بدني مي باشند كه از ديگران متمايزند. علايم مزبور عبارتند از: 1. داشتن پشتي خميده، دندان هاي غيرعادي; 2. داشتن ديد بسيار قوي و علاقه مندي شديد به خونريزي; 3. عدم تغيير رنگ در مواقع هيجان و شرم; 4. داشتن خصوصيات معكوس جنسي; 5. بي تفاوت در مقابل درد; 6. احساس پيري در جواني به دليل ترشح نادرست غدد داخلي.9

برخي از اين متفكّران بر نقش وراثت و كروموزوم ها تأكيد دارند و معتقدند اغلب افراد تبهكار داراي تفاوتي در ژن ها مي باشند. (افرادي كه جنايتكار به دنيا مي آيند الگوي كروموزوم xyy دارند.)10 برخي نيز معتقدند بين تيپ جسمي افراد و گرايش آن ها به جرم رابطه وجود دارد; مثلا، در تيپ شناسي شلدون، افراد به سه دسته چاق، عضلاني و استخواني تقسيم مي شوند. وي معتقد است: افراد چاق مهربان، افراد عضلاني زورگو (و اغلب بين اين افراد جرم بيشتر به چشم مي خورد) و افراد استخواني گوشه گير و حساس مي باشند.11 پژوهش درباره رابطه انحراف آميز و الگوهاي توزيع كروموزوم ها، هنوز هم انجام مي گيرد.

 

تبيين هاي جامعه شناختي

نظريه هاي جامعه شناختي، بر نقش مهم و اساسي محيط اجتماعي در شكل دادن به پديده كجروي تأكيد دارند; و هنگام توجه به چگونگي شكل گرفتن رفتارهاي كجروانه در صحنه اجتماع اساساً به عللي توجه مي كنند كه گروه ها يا قشرهايي را از اعضاي آن، در معرض كجروي قرار مي دهد.12 اين دسته تبيين ها، شكل گيري رفتارهاي كجروانه را عمدتاً به اموري مانند ساخت اجتماعي و شرايط و موقعيت هاي اجتماعي كه فرد در آن ها قرار مي گيرد نسبت مي دهند. استدلال عمده در اين دسته تبيين ها آن است كه نهادهاي اجتماعي و مناسبات كلي اجتماعي را بايد به عنوان يك كل نگريست و بر همين اساس، كجروي را نيز در درون و در ربط و نسبت با آن بايد مطالعه كرد. معمولا اين تبيين ها پاسخ به اين پرسش را هدف خود قرار داده اند كه: چه چيزي در محيط هاي اجتماعي وجود دارد كه مردم را كجرو و بزهكار مي سازد؟13

 

1. نظريه مرتن: از نظر بسياري از جامعه شناسان انحراف نتيجه نارسايي هاي موجود در فرهنگ و ساختار اجتماعي يك جامعه است. هر جامعه اي نه تنها هدف هاي فرهنگي تجويزشده اي دارد، بلكه وسايل اجتماعاً پذيرفته شده اي را نيز براي دستيابي به اين هدف ها در اختيار دارد. هرگاه اين وسايل در دسترس فرد قرار نگيرد، احتمالا آن شخص به رفتار انحراف آميز دست مي زند.14

رويكرد نابساماني اجتماعي به عنوان يكي از نظريه هاي جامعه شناختي انحراف اجتماعي و بعضاً اعتياد مي باشد. مهم ترين نظريه پرداز در اين رويكرد مرتن، جامعه شناس آمريكايي، است.

رويكرد نابساماني اجتماعي، منشأ كجروي را تنها به ساخت اجتماعي و فرهنگ (نه شخص كجرو و شكست هاي او) مربوط نمي سازد، بلكه اين توجه را نيز به دست مي دهد كه چرا افراد برخي اعمال كجروانه، به ويژه جرايم مالي را مرتكب مي شوند. اين رويكرد، هم در مورد كجروي فردي و هم در مورد كجروي گروهي بحث مي كند و به گونه اي بسياري از رفتارهاي كجروانه را در برمي گيرد. بي هنجاري كه به حالت عدم هنجارمندي يا بي ريشگي اطلاق مي شود، زمينه ايجاد كجروي و انحراف اجتماعي مي باشد; زيرا حالت بي هنجاري زماني پيش مي آيد كه چشمداشت هاي فرهنگي با واقعيت هاي اجتماعي سازگاري ندارد. مرتن كوشيده است بي هنجاري را به انحراف اجتماعي ربط دهد.

وي معتقد است كه فرد در نتيجه فراگرد اجتماعي شدن، هدف هاي مهم فرهنگي و نيز راه هاي دستيابي به اين اهداف را كه از نظر فرهنگي مورد قبول باشند فرا مي گيرد. هرگاه تعارض ميان اهداف مقبول اجتماعي و وسايل مقبول و قابل دسترس در جامعه ايجاد شود، فرد به ناهنجاري و كجروي روي مي آورد. وي گونه هاي متفاوت اين كجروي ها را در چهار صورت زير تصوير كرده است:

 

1. كجرو در عين قبول اهداف اجتماعي، براي رسيدن به آن از وسايل غيرمقبول استفاده مي كند; براي مثال، در زمينه مواد مخدّر كسي كه از راه مشروع به ثروت و موقعيت اجتماعي دسترسي پيدا نمي كند ممكن است از راه هاي غيرمشروع و غيرقانوني، مانند توزيع مواد مخدّر، براي رسيدن به اهداف خود استفاده كند.

 

2. كجرو اهداف مقبول جامعه و وسايل صحيح رسيدن به اهداف را نفي مي كند. در اين مورد معمولا افراد از جامعه منزوي مي شوند. برخي از اين افراد به منظور جبران تنهايي خود، معمولا به مشروبات الكلي و يا مواد مخدّر روي مي آورند.

 

3. كجرو، اهداف و وسايل مقبول جامعه را رد كرده و اهداف و وسايل مقبول خويش را مطرح مي كند; در اين مورد، افراد روحيه انقلابي مي گيرند و از طريق مبارزه با نظام سعي در تغيير آن دارند.

 

4. كجرو، اهداف مقبول جامعه را نمي پذيرد، اما براي رسيدن به مقاصد خود از وسايل مقبول جامعه استفاده مي كند. در اين مورد، افراد كوشش مي كنند تا وارد بدنه قدرت شوند و از راه هاي قانوني به اهداف خود برسند.15

 

2. نظريه كنترل اجتماعي: نظريه كنترل اجتماعي تاريخي طولاني دارد و اين عقيده كه «شكل گيري رفتار انحرافي به وسيله جوانان» علت فقدان برخي كنترل هاي اجتماعي است، براي مدتي به طور كلي مورد قبول بوده است. اين نظريه همنوايي را حاصل وجود پيوندهاي اجتماعي بين افراد جامعه و اعمال انواع كنترل از طرف جامعه بر افراد مي داند و ناهمنوايي را ناشي از گسستن پيوندهاي شخصي بر نظم قراردادي جامعه قلمداد مي كند.16

 

هيرشي، يكي از نظريه پردازان معروف اين حوزه نظري و مفسّر ديدگاه دوركيم نشان داده كه چگونه در اواخر قرن نوزدهم و اوايل قرن بيستم نقش برجسته اي در تعاريف جرم و بزهكاري داشته اند. نظريه كنترل اجتماعي بر اين پيش فرض استوار است كه اگر بخواهيم از تمايلات رفتار انحرافي جلوگيري شود بايد همه افراد، اعم از جوان و بزرگسال، كنترل شوند. طبق اين نظريه، رفتار انحرافي، عمومي و همه گير است و آن نتيجه كاركرد ضعيف سازوكارهاي كنترل اجتماعي مي باشد. اين نظريه بر دو نوع كنترل شخصي و كنترل اجتماعي تأكيد دارد. نظام هاي كنترل شخصي شامل عوامل فردي و به ويژه روان شناختي مي باشد. اعتماد به نفس به عنوان عامل اساسي روان شناختي در كنترل شخصي شناخته شده است. عوامل كنترل اجتماعي شامل وابستگي و پاي بندي به نهادهاي بنيادين اجتماعي مانند: خانواده، دين، سياست، و آموزش مي باشد.

 

يكي ديگر از پيش فرض هاي نظريه كنترل اجتماعي اين است كه وفاق كلي در مورد هنجارها، ارزش ها، اعتقادات و باورهاي رايج در جامعه وجود دارد و كنترل اجتماعي بر مبناي اين وفاق اجتماعي انجام مي شود.

امروزه به دلايل گوناگون، از جمله افزايش جمعيت، كنترل رسمي بيشتر و حتي جايگزين كنترل هاي غيررسمي شود. ابزار مهم كنترل اجتماعي، اجتماعي كردن افراد است كه ضعف در اين امر موجب بروز رفتارهاي نابهنجار و از جمله اعتياد مي شود.17

 

 

علل گرايش به اعتياد

علل گرايش به اعتياد را مي توان در سه قلمرو فردي، خانوادگي و اجتماعي مطرح كرد:

 

 

1. علل فردي

بسياري از روان شناسان علل رفتارهاي انحرافي را بر حسب نقص شخصيت فرد كجرو توجيه مي كنند و بر اين باورند كه برخي از گونه هاي شخصيت، بيشتر از گونه هاي ديگر، گرايش به تبهكاري و ارتكاب جرم دارند. علل فردي گرايش به اعتياد بيشتر بر مبناي نظري ديدگاه هاي روان شناختي متكي مي باشند.

با دانستن عواملي كه فرد را در معرض خطر اعتياد قرار مي دهند، مي توان افراد در معرض خطر را شناسايي كرد و براي پيشگيري از ابتلاي آنان به اعتياد، برنامه ريزي هاي دقيق و مؤثر انجام داد.

 

الف. مشكلات رواني: گروهي از افراد كه بعضاً ضعيف النفس هستند، قدرت مقابله با مشكلات و ناكامي ها را ندارند و اعتياد را راه نجات خود تلقّي مي كنند; براي رهايي از ناراحتي ها، فشارهاي رواني، بي اعتمادي به خويشتن و رفع هيجانات دروني در جستوجوي پناهگاهي امن، به مواد مخدّر و يا مصرف داروهاي روان گردان پناه مي برند. اين افراد فكر مي كنند كه با مصرف مواد از گرفتاري هاي زندگي رهايي مي يابند و دنيا را به نحو ديگري مشاهده مي كنند; زيرا حالت تخديري دارو و مواد مخدّر سبب مي شود كه تا مدتي فرد معتاد نسبت به مسائل، مشكلات و واقعيت هاي زندگي بي تفاوت باشد. همين فرار از زير بار مشكلات فردي، عامل عمده براي كشش افراد به طرف مواد مخدّر است.18

يك دسته از افرادي كه بيشتر در معرض اعتياد به مواد مخدّر قرار مي گيرند افراد افسرده هستند. به عقيده برژه افسردگان بيشترين و مهم ترين بخش معتادان را تشكيل مي دهند. افراد افسرده ضعف رواني دارند و به نوعي احساس خلأ شخصيتي مي كنند. آن ها به تصور خودشان، توان لذت بردن از دنيا را ندارند، همواره احساس ناتواني و خستگي مي كنند و خود را تهي از هرگونه توان و احساس مطلوب مي دانند. به عقيده سيدني كوهن، چنين افرادي ممكن است با مصرف مواد در جستوجوي جادويي برآيند كه به دردهايشان پايان بخشد و خلأهايي را كه در خودشان احساس مي كنند رفع و نقص شخصيتشان را برطرف كنند.19

 

ب. كنجكاوي: عده اي با شركت در مجالس دوستانه زماني كه مي بينند ديگران از مواد مخدّر استفاده مي كنند حس كنجكاوي در آن ها تحريك شده، به مصرف مواد گرايش پيدا مي كنند. اين امر منجر به مهيا شدن زمينه اعتياد در فرد مي شود; زيرا ممكن است با اولين مرتبه استفاده در فرد احساس مثبتي ايجاد گردد و باعث تكرار اين عمل شود. البته آن ها غافل از اين هستند كه اين نوع لذت ها زودگذر و خانمانسوز مي باشند.

دسته اي از افراد نيز براي كنجكاوي و ارزيابي خودشان با تصور اينكه با يكبار مصرف معتاد نمي شوند، و گاهي حتي براي اينكه قدرت خودشان را به ديگران ابراز دارند به مصرف مواد مخدّر تن مي دهند. احتمال معتاد شدن اين افراد نيز بسيار است.

 

ج. ضعف اراده: اراده عامل حركت فرد مي باشد. پس بايد با منطق و شرع همسان باشد و با استفاده از تربيت و آموزش صحيح تقويت شود. فردي كه با مشاهده يك عمل خلاف شرع و موازين اجتماعي با قاطعيت تمام در مقابل آن ايستادگي مي نمايد، از خود تزلزلي نشان نمي دهد و هدف خود را در زندگي به طور قطعي انتخاب مي كند داراي اراده اي قوي مي باشد. اما اگر فرد دچار اراده ضعيف بوده و برنامه خاصي براي زندگي خود نداشته باشد، اولا، دچار نوعي سردرگمي و خستگي روحي مي شود و ثانياً، ممكن است در مقابل هر انحرافي پاسخ مثبت دهد. در اين صورت، نه تنها شخص نمي تواند مانع انحراف ديگران شود، بلكه خود نيز دچار انحراف مي گردد. اين مسئله در اعتياد فرد اهميت بسزايي دارد.

 

د. رهايي از زندگي عادي: تقريباً انجام هر كاري بدون توجه به باورهاي ذهني و نيروهاي دروني شخص انجام دهنده غيرممكن است. زماني كه يك تبدّل به مفهوم دقيق كلمه در خاستگاه فلسفي ذهني صورت مي گيرد، باور رواني و انگيزه اي، كه از آن گرايش به مواد مخدّر تعبير مي كنيم، ايجاد مي شود. فرد دايم مشكلات و موقعيت خود را ارزيابي و داوري مي كند. اين داوري نوعاً شخصي بوده و بر اساس دانش و فرهنگ تربيتي و فكري شخص داوري كننده صورت مي پذيرد. حقيقت آن است كه اعتياد، همچنان كه از نامش پيداست، اگرچه خود، صورت عادت دارد، اما براي شكستن يك عادت ديگر انجام مي گيرد.

يكي از بارزترين علل گرايش به مصرف مواد مخدّر در جوامع صنعتي پيشرفته شكستن عادت ناشي از حيات عادي فردي است كه در بستر زمان، صورت تكرار ملال آور به خود مي گيرد.

بر اساس آماري كه به دست آمده، قريب هشتصد هزار نفر از معتادان (از جمع دو ميليون نفر)، معتادان تفنّني هستند كه متأسفانه آمار سرآمدان علم و دانش در اين طبقه زياد مي باشد.20

 

هـ. انگيزه هاي درماني: يكي از علل مصرف مواد مخدّر جنبه هاي درماني آن است. حقيقت آن است كه در بسياري از موارد پرداختن و گرايش به مواد مخدّر، در آغاز، جنبه مداوا داشته و سپس در بستر زمان به اعتياد بدل گرديده است. شيوع مواد مخدّر در روستاها نوعاً با انگيزه درماني صورت مي پذيرد. در اين بخش استفاده از مواد مخدّر براي رسيدن به تعادل جسمي است.21 در برخي از روستاها براي تسكين درد كمر، درد دندان، درد گوش و مانند آن از ترياك استفاد مي كنند.

 

و. شخصيت متزلزل: آلپورت در تعريف خود از شخصيت مي گويد: «شخصيت سازماني است پويا از نظام هاي رواني ـ جسماني در درون فرد كه سبب سازگاري هاي بي همتا و بي نظير او با محيط مي شود.»22

 

بين شخصيت و اعتياد رابطه اي متقابل وجود دارد، به نحوي كه فرد به علت وضع خاص شخصيتي و نيازها، شكست ها، ناتواني در برخورد با مسائل و ناكامي در زندگي، عدم ثبات عاطفي و ملايمات ديگر، به اعتياد روي مي آورد. از سوي ديگر، اعتياد به نوبه خود منجر به از بين رفتن تعادل رواني و هيجاني شخص مي شود. بدين سان، بين اعتياد و شخصيت فرد دور باطلي ايجاد مي شود كه مبارزه با آن مستلزم تغيير شرايط بيروني و دروني، يعني ايجاد اراده و روحيه اي قوي و آسيب ناپذير است. شناخت شخصيت و ويژگي هاي رفتاري معتادان به منظور مبارزه با اعتياد و نيز پيشگيري و درمان آن، از اهميت ويژه اي برخوردار است.23

برخي از اختلالات مربوط به شخصيت كه منجر به شكل گيري و ايجاد زمينه انحرافات اجتماعي و گرايش فرد به اعتياد مي شود عبارتند از: شخصيت «پارانويايي» و «شخصيت ضد اجتماعي».

ويژگي هاي خاص شخصيت «پارانويايي» اين است كه اين افراد اعمال ديگران را تحقيرآميز يا تهديدآميز تفسير مي كنند; به ديگران اعتماد ندارند و روابط اجتماعي آن ها در اثر همين بي اعتمادي مختل شده است. اين افراد خود بزرگ بين هستند و به ديگران ظلم و ستم مي كنند.

ضعف «شخصيت ضداجتماعي» نوعي به هم ريختگي ارتباط ميان انسان و جامعه است. اين افراد نسبت به هنجارها و مقرّرات اجتماعي بي اعتنا و بي تفاوت هستند و سعي مي كنند به هر نحو كه شده به هوا و هوس خود پاسخ دهند. اين افراد ارزش هاي اخلاقي را پايمال مي كنند و به علت جستوجوي لذت و نيز ضعف اراده به آساني گرفتار مواد مخدّر و الكل مي شوند. از نشانه ها و ويژگي هاي شخصيت ضد اجتماعي مي توان به خودمحوري، فقدان احساس گناه و فريبندگي سطحي و ظاهري اشاره كرد.24

 

 

راهكارهاي پيشگيري از اعتياد در زمينه علل فردي

 

1. ايجاد تقويت و معرفي مراكز مشاوره روان شناسي به منظور آنكه افراد بتوانند به راحتي و بدون پرداخت هزينه مشكلات رواني خود را با آن مراكز در ميان بگذارند.

 

2. خانواده ها بايد با تشريح كامل اعتياد و عوارض مصرف مواد مخدّر به فرزندانشان، مشكلات رواني و افسردگي هايي كه پس از اعتياد رخ مي دهد (همچنين عوارضي كه بر زيبايي و ظاهر افراد ايجاد مي شود) به آن ها متذكر شوند و از اين طريق مانع گرايش و كنجكاوي افراد خانواده به سمت اعتياد گردند.

 

3. آموزش به خانواده ها در جهت رفع مشكلات رواني فرزندانشان و اهميت قايل شدن به خواسته هاي آن ها.

 

4. حمايت از بيماران رواني و توجه به مراكزي مانند بهزيستي، تيمارستان ها و...

 

5. توسعه همه جانبه امكانات و مراكز درماني اعتياد از نظر شرايط و علوم روان شناختي.

 

6. با تبليغ و گوشزد كردن اين مطلب كه حتي يك مرتبه مصرف كردن مواد مخدّر ممكن است منجر به اعتياد شود، ميل به استفاده از مواد مخدّر را، حتي براي يك مرتبه هم در افراد از بين ببرند.

 

7. افراد خانواده نبايد در مهماني هايي كه در آن ها به طور تفنّني از مواد مخدّر استفاده مي شود، شركت نمايند.

 

8. ايجاد سرگرمي هاي مثبت و سازنده براي اينكه افراد به دلايل تفنّني به اعتياد روي نياورند.

 

9. عضويت بخشي فرزندان در گروه هاي هنري، ورزشي و مانند آن، تا از اين طريق آن هايي كه روحيه ضعيف و افسرده دارند، نقاط مثبت خود را بشناسند و استعدادهاي خود را شكوفا نمايند.

 

10. آموزش همگاني و همه جانبه افراد جامعه به لحاظ شناخت خويشتن انساني و تقويت عزّت نفس.

 

11. از بين بردن تصورات باطل در خانواده ها مانند اين تصور كه «با مصرف مواد مخدّر، مشكلات زندگي فراموش مي شود و زندگي به نحوي زيبا تغيير مي يابد!»

 

12. خودداري از طبابت خانگي با استفاده از مواد افيوني.

 

13. تقويت مراكز درماني و بهداشتي، بخصوص در روستاها و شهرهاي دورافتاده.

 

14. مراقبت هاي ويژه از افرادي كه به لحاظ روحي و شخصيتي آمادگي بيشتري براي گرايش به اعتياد دارند.

 

15. شناسايي افرادي كه از نظر شخصيتي متعادل نيستند (مثلا در مدارس، توسط معلمان و...) و آموزش آن ها براي دوري از اعتياد.

 

16. خانواده ها سعي نمايند فرزندانشان را اجتماعي پرورش دهند، به نحوي كه فرد با روحيه و شخصيت برون گرا و فعال تربيت شود.

 

 

2. علل خانوادگي

خانواده اصلي ترين نقش را در تربيت فرزندان دارد. يك خانواده سالم خانواده اي است كه همه امور و فعاليت هاي آن منطبق با موازين و معيارهاي حاكم بر جامعه باشد. يافته هاي تحقيقات حاكي از آنند كه 44 درصد بزهكاران جامعه ما در خانواده هاي بي بند و بار زندگي مي كرده اند. بي توجهي والدين به تربيت فرزندان عواقب وخيمي در آينده فرزندان به دنبال خواهد داشت.

 

نوع شغل پدر و مادر، وضعيت مسكن، كثرت يا قلّت اولاد، همسايگان، ساكنان ديگر منزل، ويژگي هاي اخلاقي پدر و مادر، نحوه رفتار با كودكان، طلاق، وجود ناپدري و نامادري، تعدد ازدواج، فرهنگ خاص حاكم بر خانواده، ميزان تحصيلات والدين، پدرسالاري يا مادرسالاري، وضع اقتصادي خانواده، از هم پاشيدگي و سردي خانواده، جدايي والدين و عدم پيوستگي اعضاي خانواده، و سست بودن اركان خانواده از عوامل مهمي مي باشند كه زمينه انحراف و كجروي را در فرد ايجاد مي نمايند.25

 

تحقيقات نشان مي دهند كه افراد معتاد بيش از افراد غيرمعتاد به خانواده هاي از هم پاشيده و بي ثبات تعلّق دارند. يكي ديگر از زمينه هاي اعتياد فرزندان اعتياد پدر، مادر و يا اعضاي خانواده مي باشد.

 

امروزه نهاد خانواده در غرب از جايگاه اصلي خود دور شده است. به هم خوردن نظم خانوادگي، سست شدن پايه اين نهاد اساسي، شانه خالي كردن جوانان از قبول مسئوليت ازدواج، منفور شدن مادري، كاهش علاقه پدر و مادر و به ويژه مادر به فرزندان، جانشين شدن هوس هاي سطحي به جاي عشق، و افزايش طلاق، سبب گرديده اند كه در اين جوامع، نهاد خانواده كاركرد خود را در مورد كنترل آسيب هاي اجتماعي از دست بدهد.26

 

اما در جامعه ما كه يك جامعه اسلامي است و تعاليم اسلامي ارزش هاي خانوادگي را به بهترين وجه بيان كرده و مورد تأكيد قرار داده است، نبايد شاهد سست شدن پايه هاي خانواده باشيم. به طوري كه بيش از چهار هزار دستورالعمل به صورت مستقيم درباره خانواده و ارزش هاي حاكم بر آن از طرف معصومان بيان شده است.27

 

در نتيجه پژوهشي كه از 800 كودك بزهكار به عمل آمده، معلوم شد كه 65 درصد مادرانشان طلاق گرفته يا در حال جدايي بوده اند. بررسي ديگر نشان مي دهد كه 88 درصد كودكان مجرم داراي پدر و مادري بوده اند كه از هم جدا زندگي كرده و بين آن ها اختلاف نظر و ستيزه وجود داشته است.28

 

   ● نويسنده: داود - صفا

 

منبع: خبرگزاری - فارس

 |+| نوشته شده در  شنبه بیست و پنجم اسفند 1386ساعت 13:40  توسط کارشناسی مشاوره   | 
پیام مشاور شماره 59
 |+| نوشته شده در  دوشنبه بیستم اسفند 1386ساعت 12:29  توسط کارشناسی مشاوره   | 
پیام مشاور شماره 58
 |+| نوشته شده در  دوشنبه بیستم اسفند 1386ساعت 11:54  توسط کارشناسی مشاوره   | 
پیام مشاور شماره 57
 |+| نوشته شده در  دوشنبه بیستم اسفند 1386ساعت 8:9  توسط کارشناسی مشاوره   | 

 

ابراز وجود (جراتمندي)

     موقعیت های آزار دهنده بخشی اجتناب ناپذیر در زندگی همه ما هستند: خانم خانه داری که ظرف ها را در ظرفشویی آشپزخانه انبار می کند، دوستی که همیشه دیر بر سر قرار می آید، مدیری که کارها را پشت گوش می اندازد و توضیحی برای این کار ندارد... در این شرایط چه واکنشی از خود نشان می دهید؟ آیا قادر به گفتن کلمه "نه" هستید؟ آیا می توانید در روابط "خودتان" باشید؟

     بهتراست بدانید، "جراتمندی" جایگزینی مناسب برای رفتارمنفعلانه، عوام فریبانه یا حتی پرخاشگرانه است و با حس ارزشمندی نسبت به خود ارتباطی تنگاتنگ دارد. درحقیقت داشتن شهامت نوعی برقراری ارتباط برای بیان نیازها، احساسات و اولویت هاست به گونه ای که دیگران و خود ما مورد احترام واقع   می شویم. به بیان دیگر "جراتمندی" بیان صریح و روشن چیزی است که دوست دارید روی دهد نه "تقاضای" آن از دیگران.

 برای برقراری ارتباط با دیگران، چهار روش وجود دارد که عبارتند از:

 

ارتباط پرخاشگرانه:

     اگر از جراتمند بودن می ترسید، شاید بدان دلیل است که آن را با پرخاشگری اشتباه گرفته اید. پرخاشگری واکنشی دفاعی است که با استفاده از آن نیازها، احساسات و عقاید خود را به قیمت نادیده گرفتن نیاز دیگران بیان می کنیم و بدین ترتیب بر احساس ناامنی غلبه مي نمائیم. تنها فایده پرخاشگری احساس موقتی و زودگذر قدرت یا داشتن کنترل بر شرایط است اما این رفتار موجب می شود که از دیگران دور شویم و در نهایت ممکن است به احساس انزوا برسیم.

 

ارتباط منفعلانه:

     برقراری ارتباطی منفعلانه نقطه مقابل پرخاشگری است. این نوع ارتباط نیز مانند پرخاشگری در احساس نا امنی و عزت نفس پایین ریشه دارد، اما وقتی رفتاری منفعلانه از خود نشان می دهیم در حقیقت خود را تضعیف کرده ایم. در این حالت از بیان احساسات و نیازهای خویش امتناع می ورزیم و حقوق خود را نادیده می گیریم و درحقیقت وقتی به دیگران اجازه می دهیم تا برای ما تصمیم بگیرند و به جای ما انتخاب کنند، به آنها امکان نقض حقوقمان را مي دهيم. برقراری ارتباط منفعلانه نوعی رفتار غیرمستقیم ومبهم  است و معمولا با دروغ و بهانه تراشی همراه می شود. تنها فایده این نوع رفتار اجتناب از درگیری با دیگران است، اما در قبال آن هزینه ای سنگین پرداخت می کنیم؛ زیرا با در پیش گرفتن این رفتار نه تنها به آنچه می خواهیم دست پیدا نمی کنیم بلکه در نهایت احساس بدتری نسبت به خود خواهیم داشت.

 

ارتباط عوام فریبانه:

     زمانی که پرخاشگری و بی تفاوتی با هم ترکیب می شوند رفتاری منفعلانه- پرخاشگرانه یا عوام فریبانه از خود نشان می دهیم. این رفتار بیشتر زمانی از ما سر می زند که به شدت به چیزی نیاز داریم، اما درخصوص دستیابی به آن احساس عجز و ناتوانی می کنیم. در این شرایط ممکن است غیرمستقیم رفتاری پرخاشگرانه یا مبهم از خود نشان دهیم و احساسات خود و دیگران را نادیده بگیریم.

     شاید در این شرایط احساس قربانی بودن و در عذاب بودن خود را وسیله ای قرار دهیم تا به کمک آن در دیگران حس گناهکار بودن ایجاد کنیم. فایده این نوع رفتار این است که از آسیب و عدم پذیرش از سوی دیگران نجات می یابیم و به ظاهر سایر افراد را نیز مورد توجه قرار می دهیم. اما درنهایت به لحاظ عاطفی دچار ضعف می شویم و به گونه ای مرموز خشم دیگران را برمی انگیزیم، زیرا آنها این توجه ما را دروغین و جعلی می دانند.

 

ارتباط جراتمندانه :

     جنگ (پرخاشگری) و گریز (انفعال) واکنش هایی غریزی در هنگام رویارویی با یک مشکل هستند. اما در زندگی اجتماعی کنونی، "جراتمندی" گزینه ای جایگزین برای پرخاشگری و رفتار منفعلانه است و برای حل مشکلاتی که افراد در روابط خود با آنها روبرو می شوند، مناسب تر بنظر می آید. در این باره ما از       مهارت های ذهنی و کلامی مانند گوش دادن، همدردی کردن، بحث، گفتگو و مذاکره استفاده می کنیم. رفتار جراتمندانه رفتاری صادقانه، مستقیم، صریح، گویا، مصرانه و محترمانه است. فایده این نوع رفتار آن است که ما دست کم در برخی مواقع به آنچه می خواهیم دست پیدا می کنیم و حتی اگر به آنچه دوست داریم، نرسیم همچنان احساس خوبی نسبت به خود داریم؛ زیرا خواسته های خود را صادقانه و به صراحت بیان کرده ایم. جراتمندی به شکل گیری اعتماد به نفس، عزت نفس و حرمت نفس در ما منتهی می شود. البته ممکن است با مخالفت ها و درگیری هایی  نیز روبرو شویم، بنابراین لازم است به راههایی تازه برای مقابله با آنها بیندیشیم.

     برای برداشتن گامی موثر در جهت تغيیر رفتار، چگونگی ارتباط خود با سایر افراد را بررسی کنید و ببینید که کدام یک از چهار روش یاد شده را برای برقراری رابطه با دیگران انتخاب کرده اید. اگر استفاده از برخی روش ها در دوران کودکی برایتان مفید بوده اند اما امروز شما را از بیان منظور و رسیدن به آنچه می خواهید منع می کنند، بهتر است آنها را کنار بگذارید.

از میان چهار روش یاد شده برای برقراری ارتباط کدامیک با ویژگی شما هماهنگ تر است؟

آیا از انتخاب این روش راضی هستید؟ اگر نه، چه تغییراتی رادوست دارید در خود ایجاد کنید؟

به یاد داشته باشید رفتار غیر جراتمندانه:

·      چیزی است که یاد گرفته اید.

·      شاید شما را به گونه ای موثر از آسیب ديدن محافظت کرده است.

·      شاید کمک کرده است تا از لحظاتی سخت نجات یابید.

·      شاید خانواده شما را به داشتن این رفتار تشویق کرده است.

اما در نهایت می توانید آن را تغییر دهید

 

راهکارهایی برای دستیابی به رفتار جراتمندانه:

در اینجا به برخی توصیه های عملی اشاره می کنیم که می توانند کمک کنند تا درصورت تمایل به جراتمندی بیشتر، تغیيراتی در خود ایجاد کنید.

 

احساسات خود را بیان کنید:

·      مالک احساسات خود باشید؛ آنها متعلق به شما هستند و شما نسبت به آنها حق دارید

·      استفاده از واژه "من" را تمرین کنید. مثلا بگویید "من احساس نگرانی می کنم"، "من خوشحالم".

·      احساسات خود را با لحنی مثبت بیان کنید.

·             اگر مناسب می بینید احساسات دیگران رامنعکس کنید، مثلا "به نظر می رسد از این موضوع ناراحت هستید".

 

به سخنان دیگران هم گوش کنید:

·      توجه خود را بر احساسات متمرکز کنید، هم احساسات خودتان و هم احساسات شخص مقابل.

·      میان احساس خود و دیگران تمایز قایل شوید.

·      با شخص مقابل همدردی کنید؛ این حس همدردی به بهای نادیده گرفتن احساسات خودتان تمام نشود.

·      از قبول بی چون و چرای احساسات دیگران، بدون درک آنها خودداری کنید.

·      بدانید که می توانید به این احساسات پاسخ رد بدهید.

 

رفتار مورد نظر را توصیف کنید:

·      توجه خود را بر رفتار خاصی که شما را ناراحت می کند، معطوف کنید. همه ابعاد رفتاری شخص مقابل را هدف قرار ندهید.

·      مکان و زمان رفتاری که شما را ناراحت می کند، مشخص کنید.

·      از "بر چسب زدن" به دیگران و بکاربردن عبارات همیشگی مانند "تو همیشه منتظر فرصت هستی که مرا عصبانی کنی" خودداری کنید.

·      به جای توصیف انگیزه به توصیف عمل فرد بپردازید

·      از عبارات ملموس استفاده کنید.

 

تغییرات مورد نظر خود را مشخص کنید:

·      آنچه را دوست دارید با صراحت بیان کنید.

·      تغییری کوچک را طلب کنید.

·      در یک زمان تنها خواستار یک یا دو تغییر کوچک باشید.

·      خواسته های خود را مشخص وملموس کنید.

·      از خود بپرسید که آیا فرد مقابل می تواند بدون آنکه چیز زیادی را از دست بدهد، خواسته شما را برآورده کند.

·      مشخص کنید که برای دستیابی به یک توافق کدام رفتارها را تغییر خواهید داد.

·      پیامد های این تغییر را مشخص کنید.

 

به خود و فرد مقابل اعتماد کنید:

·      به نقطه مثبت روابط خود اعتبار بخشید

·      تقاضا برای تغییر رفتار را میان دو عبارت مثبت قرار دهید.

·      نقطه خوب و مثبت روابط خود را مشخص کنید.

·      در مورد بخش مثبت و خوب روابط خود صادق باشید.

آنچه در ذیل می آید نمونه ای است از آنچه گفته شد:

     به عنوان مثال تصور کنید شما وهمکارتان باید کاری را تا ساعت 6 بعد از ظهر به پایان برسانید اما کارها خوب پیش نمی روند. همکارتان می گوید که ناچار است برود، زیرا کار دیگری دارد؛ به همین دلیل از شما می خواهد که کار را به تنهایی انجام دهيد. شما اصلا از این موضوع خوشحال نیستید. دراین شرایط یک پاسخ حاکی از جراتمندی می تواند یکی از حالات زیر باشد:

·      قبول آن برای من دشوار است (بیان احساسات).

·       نگرانی تو را درک می کنم زیرا کار دیگری داری که باید انجام دهی(گوش دادن به سخنان فرد مقابل).

·       از تو دلخورم زیرا به رغم اینکه توافق کردیم این کار را با هم انجام دهیم، مجبوري همین حالا اینجا را ترک کنی (بیان احساسات، توصیف رفتار).

·       فکر می کنم گروه خوبی هستیم، شاید بتوانیم این کاررا سریع تر از آنچه فکر می کردیم انجام دهیم، پیش از این نیز به خوبی با هم همکاری داشتیم (اعتبار بخشیدن به خود و فرد مقابل).

 

"جراتمندی" و زبان بدن

     بطورحتم، تنها واژه ها نیستند که به ما شهامت می بخشند بلکه روش استفاده از این واژه ها نیز در شکل گیری این شهامت نقش دارند. در این میان تن صدا نیز بسیار مهم است.

در مثال بالا جمله "من از تو دلخورم، زیرا باید همین حالا اینجا را ترک کنی" را می توان در چهار لحن زیر بیان کرد:

پرخاشگرانه - خشن، آمرانه، گستاخانه و بلند.

منفعلانه -  لبخند زدن برای آرام کردن فرد مقابل و دعوت از فرد مقابل برای نادیده گرفتن ما.

عوام فریبانه - حرکات نمایشی/صمیمت های مرموز.

جراتمندانه - حرکاتی روشن و واضح، صمیمت مناسب و سرعت عملی یکنواخت.

     روبروی یک آینه بایستید و زیر و بم صدای خود را تنظیم کنید وسپس با صدایی یکنواخت و محکم به گونه ای که نه مانند نجوا کردن باشد و نه آمرانه و تحکم آمیز، صحبت کردن را تمرین کنید. سعی کنید هنگام صحبت کردن با فرد مقابل تماس چشمی برقرار کنید. اما برای مدتی طولانی به وی خیره نشوید. همچنین تلاش کنید تا بدن خود را در وضعیتی ثابت نگه دارید.

 

رویارویی با انتقاد:

همه افراد در مقابل انتقاد آسیب پذیر هستند. بیشتر ما هنگام مواجهه با انتقاد به یکی از سه روش زیر عمل می کنیم:

·      از انتقاد ناعادلانه ناراحت می شویم و آن را به دل می گیریم.

·      در مقابل انتقاد واکنشی پرخاشگرانه از خود نشان می دهیم.

·      با رفتاری منفعلانه و چاپلوسانه از انتقاد می گریزیم.

     بکارگیری جراتمندی منفی یا پرس و جوی منفی روش موثر برای رویارویی با انتقاد است، چه انتقاد از جانب مدیر و یک مقام ارشد صورت گیرد چه از جانب خود ما.

مهم آن است که بتوانیم در خصوص انگیزه فرد انتقاد کننده قضاوت کنیم:

آیا او سعی می کند در ما احساس حقارت و گناه بوجود آورد یا در پی انتقادی سازنده است؟

     منظور از جراتمندی منفی این است که اگر انتقاد درست و مناسب بود با خونسردی آن را بپذیریم. به عبارت دیگر باید به دقت در خصوص جزئیات این انتقاد فکر کنیم، اما کلی گویی را نپذیریم.

     پرس و جوی منفی نیز از همین ناشی می شود. در خواست برای روشن شدن مطلب ما را قادرمی سازد تا درپی انتقادی سازنده باشیم. این کار به فرد مقابل نیز امکان می دهد تا احساسات منفی خود را صادقانه و مستقیم بیان کند و این امر می تواند به بهبود رابطه منتهی شود.

به مثال زیر توجه کنید:

·      انتقاد: "تو مغرور هستی".

·      جراتمندی منفی: "بله درست است من در حال حاضرنیازهای خود را در اولویت قرار می دهم ".

·      پرسش منفی: "فکر میکنی  در چه زمینه هایی مغرور هستم؟ ممکن است دقیق تر بگویی "؟

 

حرف آخر:

     هدف از ارائه این مقاله آن است که در خصوص روش های مناسب و مطلوب در برقراری رابطه با دیگران و افزايش مهارت هاي جراتمندي در خود، فکر کنید. این کار نیازمند "خطر کردن" است- در حقیقت کاری شجاعانه است!- شاید در ابتدا وقتی بخواهید عادت های قدیمی خود را کنار بگذارید، چندان احساس خوبی نداشته باشید، اما به تدریج روش های جدید برای برقراری ارتباط، به نظر عادی و طبیعی خواهند رسید. شاید بخواهید از واژه ها و حرکاتی متفاوت استفاده کنید، اما لازم است بدانید که جراتمندی به لحاظ فرهنگی تعریف شده است و آنچه دریک فرهنگ جراتمندی نامیده می شود در فرهنگ دیگر لزوما به این نام خوانده نمی شود.

مهري ساماني

 مشاوره دبيرستان فاطمه زهرا(س)

منبع:http://donyayeNLP.blogfa.com

 

 

 |+| نوشته شده در  یکشنبه نوزدهم اسفند 1386ساعت 16:3  توسط کارشناسی مشاوره   | 

‹‹ استرس شغلی ››

   

      بندرت شغلی پيدا می شود که کمی استرس در آن وجود نداشته باشد. برخی افراد خود درپی شغل های دشوار هستند. برخی ديگر نیز ترجيح می دهند به حال خود رها شوند و کار را با سرعتی که متناسب با وضعيت آنهاست، انجام دهند. برخی افراد نیز بدلیل مشکلات مالی، سختی های زندگی خانوادگی و نبود هیجان در زندگی استرس دارند. تنها تعداد بسيار کمی از افراد هستند که ميزان تنش روحی آنها در تمام زمان ها در وضعیتی متعادل قرار دارد.

استرس چيست؟

     استرس واژه ای است که می توان از آن برای توصیف علت و پیامدهای ناشی از وارد آمدن فشار بر جسم و روح استفاده کرد. استرس با فشار ناشی از کار سخت در ارتباط است؛ همچنین، عواملی مانند خستگی، سهل انگاری، کمال گرایی، اعمال قدرت از سوی دیگران، ناامنی شغلی، مشکلات موجود در روابط و بسیاری عوامل دیگر که با خانه و محل کار در ارتباط اند، می توانند استرس را بوجود آورند. استرس ممکن است درونی یا بیرونی باشد. این اختلال در اصل از اختلاف میان انتظارات و واقعیت ها ناشی می شود. "مرکز سلامت و ایمنی"  استرس را اینگونه تعریف می کند: "استرس زمانی شکل می گیرد که تقاضاها از یک فرد از میزان ظرفیت وی برای پاسخگویی به آنها فراتر می روند".

آيا عوامل بروز استرس شناخته شده اند؟

     صرفنظراز برخی مشکلات روحی و فیزیکی حاد، اظهار نظر قطعی درباره عوامل بروز استرس، دشوار است. در این مقاله تلاش شده است تا فهرستی از منابع استرس که درباره آنها بیشتر صحبت شده است، ارائه کنیم که عبارتند از: 

بسيار ناعادلانه است...

     هیچ یک از ما دوست نداریم در محیط هایی کار کنیم که خود ما یا سایرین در آنجا از نوعی حس بی عدالتی رنج می بریم. ناتوانی در تغییر شرایطی که افراد در آنها مورد بهره برداری قرار می گیرند یا تبعیض درآنها حکمفرماست، می تواند منشا اصلی  بروز استرس باشد...

من خسته ام...

     وجود احساساتی از این قبیل که من باید کار کنم؛ باید کامل باشم؛ باید مسئولیت بیشتری بر دوش بگیرم؛ باید همه را خوشحال و راضی کنم؛ باید با دیگران رقابت کنم؛ باید پول بیشتری کسب کنم؛ باید از همه بالاتر باشم و باید تمام ساعات روز را کار کنم؛ شرایطی هستند که انتظارات خود ما و دیگران در شکل گیری آنها نقش دارند. با گذشت زمان این قبیل احساسات که زمانی فکر می کردید به خوبی از عهده آنها بر خواهید آمد، دیگر قابل مدیریت نخواهند بود...

کاش بتوانم خود را از اين  وضعيت رها کنم، اما...

     گرفتار شدن در شغلی که نیاز مالی شما را تامین می کند، اما دیگر برایتان راضی کننده نیست، ترس از پیامدهای برخورد جدی با مدیری زورگو، راز داری برای دیگران یا حتی خودتان،  حرفه ای شدن در یک شغل و پرهیز از انتخاب شغلی جدید، باقی ماندن در یک شغل تا زمان بازنشستگی و وجود مشکلات در روابط گروهی – همه این ها شرایطی هستند که  تلاش می کنیم تا به گونه ای ازآنها رها شویم، اما اگر  تلاش ها به نتیجه نرسیدند، آنوقت زمان آن است که با  کسانی صحبت کنیم که می توانند ما را در ایجاد برخی تغییرات کمک کنند...

جسم من شاکی شده است...

     شرایط کاری در محیط های بسیار گرم ، بسیار سرد یا مکان هایی که نور بسیار نامناسبی دارند    می توانند شما را دچار استرس سازند؛ حتی اگر آن شغل، خود بسیار آسان باشد. همچنین شغل هایی که بسیار تکراری و طولانی مدت هستند و خستگی چشم ها، مچ دستان یا پشت را بدنبال دارند، همگی لذت آن روز کاری را از میان می برند. همه ما شرایط کاری نامطلوب را فقط برای مدت کوتاهی می توانیم تحمل کنیم و جسم  به تدریج نسبت به آن واکنش نشان خواهد داد ...

 چگونه تشخيص می دهيد که استرس داريد؟

شایع ترین علائم روحی و فیزیکی استرس، شاید همان علائمی باشند که پیش تر نیز تجربه  كرده اید، اما چندان شدید نبوده اند. وقتی استرس خطرناک و اختلال زا می شود که این نشانه ها مکرر، خارج از کنترل و شدید شوند. برخی از این نشانه ها عبارتند از:


پرخاشگری

انجام کارهای وسواس گونه

اسهال

به فکر فرون رفتن های بیش از حد

خستگی

فراموشکاری

ریزش مو

سردرد

تپش قلب

بی حوصلگی

استفاده بیش ازحد ازکافئین و غذاهای شیرین

بی خوابی

نداشتن تمرکز

واکنش افراطی

وحشتزدگی

اضطراب در كارها

کارایی ضعیف

ضعف در مدیریت زمان


حالت تهوع

عرق کردن

آسیب پذیری در برابر بیماریهای خفیف

میل به گریه

انقباض و درد ماهیچه ها

گوشه گیری


     استرس در حالت بسیار شدید ممکن است به فشار خون بالا و حملات قلبی نیز منتهی شود. بطورمعمول، یک یا دو مورد از این علائم بعنوان، نشانه های فردی محسوب می شوند و  هشداردهنده اند. با بروز اين علائم، زمان آن رسیده است که برای رفع مشکل اقدام کنیم.  استرس نه تنها برای فرد، بلکه معمولا برای اطرافیان نیز در خانه یا محل کار ناخوشایند است.

چگونه استرس را کنترل کنيم؟

     استرس ممکن است بسیار پیچیده باشد وعوامل بسیاری در شکل گیری آن نقش داشته باشند، اما می توانید با ایجاد برخی تغییرات در زندگی، مقابله با آن را آغاز کنید.

عوامل ايجاد كننده استرس را شناسايی کنيد

     در تنهایی یا همراه کسانی که به خوبی شما را می شناسند، فهرستی از چیزهایی که به افزایش سطح استرس در شما کمک می کنند، تهیه کنید. چیزی را از قلم نیندازید. وقتی  فهرستي کلی از این موارد تهیه کردید، سعی کنید تا مشکلات را با جزئیات بیشتری مشخص نمایید. به عنوان مثال، به جای نوشتن کلمه "کار" به عنوان عامل استرس زا، مشخص کنید که چه چیزهایی درخصوص کار شما را دچار استرس می کند (شاید هنگام نوشتن این مطالب متوجه شوید که جسم تان به افکاری که در ذهن دارید واکنش نشان می دهد). از فهرستی که تهیه کرده اید یک مورد را انتخاب و کار روی آن را آغاز کنید.

درباره علائم جسمی استرس چه می توان کرد؟

یک خط زمانی برای یک روز عادی خود در طول هفته تهیه کنید. سپس آن را به بخش هایی تقسیم کنید ودر هر بخش فعالیت هایی مانند پیاده روی، ایستادن، نشستن، دویدن و... را بگنجانید. اگر  شغلتان   به فعالیت های فیزیکی زیادي  نياز دارد، آیا در طول روز فرصتی برای استراحت بیشتر دارید؟     بدن بلافاصله نسبت به شرایط مختلفی که با آنها روبرو می شود، از خود واکنش نشان میدهد، بنابر این شاید نیاز نباشد که برای ایجاد احساسی متفاوت در خود در برنامه عادی تان تغییر چندانی ایجاد کنید.

    بهتراست بدانید كه کافئین استرس را افزايش مي دهد، زیرا تحریک و افزایش دردهای عصبی مانند، سردرد ها یا پشت درد را موجب می شود. بعد از هر بار استفاده فراوان از شکر نیز احساس خواب آلودگی و تنبلی خواهید كرد. پس درخصوص عادات و رژیم غذایی خود خوب فکر کنید. شاید زمان آن باشد که کمی عادات غذایی خود را تغییر دهید.

     وقتی جسم از خود واکنش افراطی نشان می دهد این امر خود می تواند بر استرس بیفزاید: مشاهده ریزش مو و ریتم نامنظم قلب چندان خوشایند نیست. صبر نکنید تا این علایم افزایش یابند. رسیدگی به آنها کمک می کند تا اندکی از اضطراب خود بکاهید. بیشتر ورزش کنید، به ورزش های تن آرامی بپردازید، از غذاهایی استفاده کنید که برای سلامتی خوب هستند، استفاده از مواردی مانند شکلات ها را که در کوتاه مدت آرام بخش ولی در بلند مدت مضرند، کنار بگذارید. به جسم خود آرامش بدهید. خوب بخوابید. اگرلازم است در خصوص علائم بروز استرس با پزشک و مشاوران خود صحبت کنید؛ ببینید چه كار ديگري مي توانيد براي مراقبت بهتر از جسم خود انجام دهيد.

و در نهايت

      اگر فکر کردن به استرس های زندگی و اقدام برای تغییر برایتان دشوار است، با یک مشاور مشورت کنید. او به شما کمک مي كند تا نگرانی هاتان را شناسائی کنيد و به آنها بپردازید.

     اگر برایتان دشوار است که به استرس های موجود در زندگی خود فکر کنید یا به تنهایی چیزها را تغییر دهید، بهتر است با یک مشاور صحبت کنید. او در تلاش شما براي شناخت نگراني ها و ايجاد تغيير، در کنارتان خواهد بود و احتمالا نظرات سازنده تری در اختیارتان قرار خواهد داد.

گردآورنده: مهري ساماني، مشاوردبيرستان فاطمه زهرا(س)

منبع: http://counseling.ut.ac.ir

 |+| نوشته شده در  یکشنبه نوزدهم اسفند 1386ساعت 16:2  توسط کارشناسی مشاوره   | 

 

‹‹ عزت نفس ››

عزت نفس يک باور است نه يک حقيقت

     چگونگی احساس و دید ما نسبت به خود تاثیری ژرف بر چگونه زیستن ما دارد. این باورها از طریق تجاربی که در خانواده، مدرسه، جمع دوستان و در بعدی وسیع تر در جامعه کسب می کنیم، شکل می گیرند. عزت نفس توانایی ما برای اندیشیدن، رویارویی با زندگی و شاد بودن را شامل می شود.

پيشينه

     همه ما از دوران کودکی همواره در جستجوی تشويق و تایید هستیم. اما برخی فرهنگ ها به آسانی این امر را نمی پذیرند. همانگونه که احتمالا بسیاری از شما می دانید، والدین می توانند در طلب بهترین چیزها برای فرزندان خود بسیار سخت گیر باشند. جوان ترها نیز تحمل تفاوت با دیگران را ندارند و اغلب همسالان خود را که در مقایسه با آنها سخت کوش و باهوش هستند، مسخره مي كنند. بطور مداوم با سیلی از پیغام ها روبرو هستیم که به می گویند باید جوان، خوش اندام و زیبا باشیم، پوشش و لباسمان مطابق روز باشد و پول داشته باشیم تا آن را هرگونه که می خواهیم خرج کنیم. تصدیق و تایید شخصی توانائي ها و افتخار به آنها، ممكن است به عنوان غرور، خودپسندي و تكبر تلقي شود.

     طرد شدن یا از دست دادن در هر سنی می تواند عزت نفس را از بين ببرد. حوادثی مانند جداشدن والدین از یکدیگر، عهد شکنی از سوی کسانی که بسیار دوستشان داریم، طردشدن ازسوی دوستان، روبرو شدن با تقاضایی بی نتیجه، تصادف كردن، مورد سرقت قرارگرفتن یا دست و پنجه نرم کردن با مرگ می توانند احساس از دست دادن و تهديد شدن را برانگيزند. این احساس برای برخی افراد زودگذر و برای برخی دیگر بلند مدت است.

     بالعکس، موفقیت تقویت کننده بزرگ "خود" است و دستاوردهای دانشگاهی می توانند نشانه ای روشن از موفقیت باشند. با این وجود گاهی گنجینه استعدادها و محیط رقابتی دانشگاه نیز می توانند به آسانی به ترديد در توانائي هاي خود و احساس ناامني منجر شوند. در چنین شرایطی دانشجویان به شدت تحت فشار هستند تا به خاطر خانواده یا دانشگاه حداکثر تلاش خود را بکنند. حتی ممکن است، احساس کنند که دیگران توانایی آنها را بیش از آنچه هست ارزیابی می کنند که دراین صورت بار سنگین توقعات و انتظارات     می تواند به احساس شکست و یا غیر ممکن بودن منتهی شود.

     اما احساسی که ما نسبت به خود داریم تنها بر مبنای آنچه انجام می دهیم، شکل نمی گیرد. این احساس بطور معمول روابط ما با دیگران و اینکه آیا همچون سایرین احساس ارزشمندی می کنیم یا خیر، را شامل می شود. همه ما به عنوان یک انسان نیازی بنیادین به "خواسته شدن"، "مورد توجه قرار گرفتن" و "تعلق داشتن" داریم. ما دوست داریم که به دیگران کمک کنیم، ارزشمند باشیم و تفاوت ایجاد کنیم - به عبارت دیگر مهم باشیم.

     عزت نفس ما بطور مداوم در نوسان است و تحت تاثیر رویدادها و نیز برخوردهای ما با سایر افراد قرار مي گيرد. ما همواره خود را مورد ارزیابی و داوری قرارمی دهیم و این امر اغلب درمقایسه با دیگران صورت می گیرد. مشاهده خودمان در ارتباط با ديگران مي تواند منبع يادگيري باشد؛ اما مقایسه اغلب به رقابت تبدیل می شود و دیگران را به معیاری تبدیل می سازد که بوسیله آن خود را به لحاظ  خوب یا بد بودن، شایسته یا بی کفایت بودن ارزیابی مي كنيم.

     حقیقت آن است که ما با هم فرق داريم. هریک از ما توانایی ها و محدودیت هایی داریم که لازم است درمورد آنها بیاموزیم و یاد بگیریم که چگونه با آنها زندگی کنیم. جنبه هایی از رفتار و ظاهر در ما وجود دارند که ممکن است به دنبال تغییر یا توسعه آنها باشیم، اما باید به یاد داشته باشیم که مفهوم دیگری از خود بر پایه خودآگاهی و پذيرش خود  شکل می گیرد.

توصيه هايی برای افزايش عزت نفس

     تغییر آسان نیست. تغییر به معني گام نهادن در ناشناخته ها و خطر کردن است. این بدان مفهوم است که برخی  اقدامات ما موثر خواهند بود و برخی دیگر نه. شما می توانید با برخوردی واقع بینانه نسبت به انتخاب ها و مشاهده هر یک از موفقیت ها به عنوان گامی  در جهت درست، به خود کمک کنید.

     از تغييرات كوچك شروع كنيد. به دوستي زنگ بزنيد و از او بخواهيد تا با تشويقتان به انجام كارهاي مورد علاقه و دادن بازخورد و پيشنهاد به شما كمك كند.

برای تفريح و سرگرمی خود کاری انجام دهيد

·         به راههایی فكر كنيد که موجبات لذت و خوشی را براي شما فراهم می سازند. تلاش کنید زندگی را برای خود رضایت بخش و خوشایند سازید. ترتیبی دهید، تا در موقعیت هایی قرار گیرید که سرگرم کننده هستند و شما را به خنده وا می دارند.

·         چیزهای تازه یاد بگیرید، شاید چیزهایی که همواره خواسته اید آنها را امتحان کنید یا حتی چیزهایی که هرگز فکر نمی کردید از عهده آنها برآیید. به كارهايي فكر كنيد كه در گذشته از آنها لذت برده ايد.

مراقب جسم خود باشيد

·                   متناسب غذا بخورید ودرباره نوع غذایی که می خورید فکر کنید. اطمینان حاصل کنید که به اندازه نیاز می خوابید.

·         ورزش و قوی کردن عضلات می تواند اعتماد به نفس را تقويت و به شما کمک کند تا احساس خوبی نسبت به خود داشته باشید. به چگونه ایستادن و راه رفتن خود توجه داشته باشید. فکر کنید که فردی قد بلند هستید.

·         به ظاهر خود بیشتر توجه کنید. لباسهایتان را اطو کنید و رنگی تازه برای لباس خود انتخاب کنید.

به خود پاداش دهيد، اما از تنبيه اجتناب کنيد

·      به روش هایی دیگر به خود پاداش دهید؛ بعنوان مثال، نظرتان راجع به یک روز مرخصی در هفته چیست؟ لذتی هرچند اندک برای خود فراهم کنید. کارهایی را انجام دهید که ازآنها لذت می برید، اما اغلب به آنها نمی پردازید.

·      هیچیک از ما دوست نداریم که دیگران درباره ما چیزهایی زشت و ناخوشایند بگویند، پس چرا  آنها را درباره خود بکار گیریم. به سخنان درون خود گوش فرا دهید - خودگويي هاي دروني. عزت نفس پایین، تشخیص نقاط قوت را در شما دشوارمی سازد اما این بدان مفهوم نیست که نقاط قوت را ندارید بلکه فقط برایتان ناشناخته هستند.

·      تا آنجا که ممکن است از افراد و شرایطی که موجب می شوند شما احساس بدی نسبت به خود داشته باشید، دوری و وقت بیشتری را صرف پرداختن به تجربه هایی مفید و ارزشمند کنيد.

با خود و ديگران روابطی خوب برقرار کنيد

·                   آيا تحمل عادي بودن را داريد؟ آيا از خود انتظاري بيش از ديگران داريد؟ شما اشتباهات و متفاوت عمل كردن ديگران را مي پذيريد اما وقتي انتظار هميشه خوب بودن را از خودتان داريد چگونه مي توانيد خوشحال باشيد؟

·         از دیگران كمك بگيريد. در جستجوی حمایت، اظهار نظر و محبت دیگران باشید. خود را برای گفتن "نمی دانم" آماده کنید. درباره خود صحبت کنید. تظاهر و پنهان کاری نکنید. توجه داشته باشید که با داشتن حسی منفی نسبت به خود دیگران را از خود نرانید.

·         به دیگران بپیوندید. تصور نکنید که فرد مهمی نیستید. همانگونه که دیگران بر شما اثر می گذارند شما نیز بر آنها تاثیر می گذارید. بسیاری از افراد علاقمند به یافتن دوستانی جدید هستند و دوستی ها     می توانند در هر زمانی از زندگی آغاز شوند. سلام کنید و منتظر نباشید تا دیگران نزد شما بیایند. لبخند بزنید. با دیگران مهربان باشید. داوطلبانه به سایرین کمک کنید و به آنها احترام بگذارید.

مسئووليت پذير باشيد

·           درست نیست که صبر کنیم تا دیگران و شرایط،، احساسی بهتر نسبت به خودمان، در ما ایجاد کنند. پس مسئوولیت کارهای خود را بپذیرید. همانگونه که نمی توانیم دیگران را تغییر دهیم، نیاز داریم که خود تغییراتی ایجاد کنیم.

     اگر نمی دانید که از کجا باید شروع کنید و این پیشنهاد ها را به اجرا بگذارید، با دوستان، یکی از اعضای خانواده و یا شخصی که مورد اعتماد شماست، در این خصوص صحبت کنید.

 گرد آورنده : : معصومه دانش، مشاوردبيرستان فاطمه زهرا(س)

منبع: http://counseling.ut.ac.ir

 

 

 |+| نوشته شده در  یکشنبه نوزدهم اسفند 1386ساعت 16:1  توسط کارشناسی مشاوره   | 

خود را به ديگران وابسته نكنيد.

اعتماد به نفس ،با هر نوع وابستگي ،منافات دارد. وابستگي به يك شيئي ،وابستگي به يك فرد،وابستگي به هر چيز ،مخرب است. شما به كار خود وابسته نيستيد. به خود تاكيد كنيد اين كار شماست كه به شما و انرژي و توانايي شما وابسته است . آرامش و خوشحالي و ديگر احساسات خود را به ديگران وابسته نكنيد . نه به شخصي ،نه به محيطي و نه به چيز ديگري . سايبان آرامش شما ،خودتان هستيد . هيچ كس نمي تواند اسباب آرامش و رضايت خاطر شما را فراهم كند به جز شما. هيچ كس،تحت هيچ شرايطي نمي تواند در شما آرامش ،خوشحالي و خرسندي بيافريند مگر خود شما . بايد ديگري را به خاطر روح انساني و رفتار او دوست بداريد تا روح انساني شما را در هم نشكند.

مراقب باشيد ،دوست داشتن و علاقه شما،ابتدا متوجه خود شما باشد و بعد متوجه ديگري گردد . خود را تحت هيچ شرايطي به هيچ چيز و هيچ كس وابسته نكنيد.

كمك به ديگران

يك اقدام عالي براي اعتماد به نفس ،پس از توجه به خود،كمك به ديگران است،حتما تا بحال شده كه براي دوستتان يا همكارتان به رئيستان رو بزنيد . مثلا براي او اضافه كار يا وام طلب نماييد ،متوجه اعتماد به نفس خود شده ايد؟در كمك به ديگران شما از روحيه سرشاري بهره مند مي شويد كه الزاما اعتماد به نفس است. كمك به ديگران ،اين نكته را در ذهن شما تثبيت مي كند كه:من آنقدر توانا هستم كه مي توانم به ديگران كمك كنم. وقتي دست نابينايي را مي گيريد و به آنطرف خيابان مي بريد احساس بزرگ منشي به شما دست مي دهد ،كه شايد هيچ كار ديگري چنين احساس خوشايند عميقي را در شما ايجاد نكند . در برنامه زندگي خود، حتما وقتي را به خانواده خود اختصاص دهيد و مسئوليتها و وظايفي راتقبل كنيد. بخشي را هم به كساني غير از اعضاي خانواده اختصاص دهيد. البته دقت كنيد كه مجموع اين دو وقت ،از وقتي كه به خود اختصاص مي دهيد بيشتر نباشد . هرگز فراموش نكنيد كه كمك به ديگران تنها به شرطي ،شما را از اعتماد به نفس سرشار برخوردار مي كند كه در وهله اول به خود توجه داشته باشيد. يادتان باشد كمكهاي باري به هر جهت و بي هدف ، نه تنها كمك كننده نيستند بلكه حتي در عمل نوعي ضربه زدن به ديگران نيز هست. كمك به متكدي كه سوار بر اتوبوس در ترمينال مي شود ،نوشتن مشق و تكاليف فرزندتان و كمك نيست. به جاي اينكه به گرسنه ماهي بدهيد كه شكمش را سير كند به او ماهيگيري ياد دهيد تا از اين پس خودش را بتواند سير كند و به كمك شما احتياجي نداشته باشد . كمكي كه باعث وابستگي شود علاوه بر اينكه كمك نيست ،نوعي ظلم و ستم است.

به ديگران كمك واقعي و موثر كنيد. به ديگران نحوه زندگي كردن را ياد دهيد . بجاي اينكه به آنها پول بدهيد به آنها ياد بدهيد كه چگونه پول در بياورند . از كمكهايي كه ديگران را به شما وابسته مي كند پرهيز كنيد.

 

ارتباط با خدا و نيروي توكل.

هر چه ارتباط با خرد لايتناهي و قدرت بي پايان الهي بيشتر باشد،اعتماد به نفس بيشتري را تجربه مي كنيد. بر عكس ارتباط محدودتر باعث غلبه بيشتر ترس و اضطراب مي شود. ترس از شكست،ترس از ورشكستگي ،ترس از دشمنان،ترس از رقيبان و ترس از زمان و تر س از رئيس و ترس از مرگ و تمام ترسها ،ضد اعتماد به نفس است. خداوند فرموده:ان تنصرا ينصركم و يثبت اقدامكم. اگر مرا ياري كنيد،شما را ياري مي كنم و قدمهايتان را استوار مي گردانم وقتي كه خدا را پشتوانه خود احساس كنيد ،اعتماد به نفس و آرامشي ژرف را تجربه مي كنيد.

و اما ياري خدا تمام وقت نماز خواندن است؟ خير. ياري خدا استفاده بهينه و معقول از مواهب اوست،ياري خدا يعني بر اساس قوانين الهي رفتار كردن ، گناه نكردن ، دروغ نگفتن ؛كمك به ديگران ،احترام و احسان به والدين و و بعبارتي ديگر ياري كردن به خود است.

با خدا باش و پادشاهي كن . با خدا بودن نه الزاما پينه بستن پيشاني از مهر نماز است. با خدا بودن يعني ياري خدا و ياري خدا همان ياري خود شماست. ياري خدا يعني بر اساس قوانين الهي رفتار كردن و آن قوانين نيز براي كمك به خود انسان است.



 

بر خود مسلط باشيد.

اينكه شما احساس كنيد بر خود مسلط هستيد ،يك امر كاملا ضروري است. تسلط بر خود جنبه هاي مختلفي دارد. مثلا تسلط بر جسم و بدن. هر گونه كاهش انرژي كه با عدم فعاليت و سستي شما ايجاد مي شود به ضعف روحي منجر مي گردد و براي اعتماد به نفس ،مخرب است. تسلط بر جسم ،توانايي جسمي و روحي و اميال را به ارمغان مي آورد كه به اعتماد به نفس منجر مي شود. جنبه ديگر تسلط بر خود ، تسلط بر اميال و غرايز است كه نشان از قدرت اعتماد به نفس دارد. آنها كه از اراده و اعتماد به نفس برخوردار نيستند به هر خواهش تني ،تن در مي دهند و به خواهش نفس دل مي سپارند. وقتي كه شما بتوانيد برخلاف ميل و غريزه خود رفتار كنيد و بر اين اميال تسلط داشته باشيد ،هم خود احساس قدرت و توانايي مي كنيد و در ديگران احساس خوبي نسبت به خود ايجاد مي كنيد. كسي كه بر نفس خود تسلط دارد ،به اطرافيانش ايمان و اعتقاد و اعتماد را القا مي كند. تمرينات جسمي همچون ورزش ،شايدحس قدرت و تسلط و اعتماد به نفس را در شما ايجاد كند ولي در ديگران كمتر موثر است. اما تمرينات روحي تاثير بسزايي در خود شخص و ديگران بجاي مي گذارد و شما را به عنوان يك فرد واقعا قوي و محكم و با اعتماد به نفس و صد البته قابل اطمينان معرفي مي كند.

با تسلط بر جسم و بدن خود به اطرافيان خود اعتماد به نفس بدهيد با اقتدار جلوي اميال غريزي خود بايستيد كه ايستادگي مطمئنا در شما احساس اقتدار و توانمندي بوجود مي آورد. شما امتحان كنيد.

تنفس عميق را تمرين كنيد

 

اعتماد به نفس تا حد فوق العاده زيادي به احساس شما نسبت به خود و به ميزان آرامش شما وابسته است. تمامي افراد افسرده و كم روحيه،بدون استثناءتنفس سطحي دارند. ميزان تبادل هوا در دم و بازدم بسياركم است . وقتي شما دم و بازدم عميق داريد اكسيژن بيشتري به مغز خود مي رسانيد . كارايي اين مغز در چاره جويي ،تدبير و خلاقيت بيشتر است. با بازدمهاي عميق كه پيامد دم هاي عميق هستند. شما احساس انبساط عضلاني و آرامش مي كنيد. اين آرامش عضلاني و بيروني،آرامش روحي و دروني را به دنبال مي آورد.همه آنها كه افراد مضطربي هستند و مثلا هنگام سخنراني براي عده اي يا صحبت با شخص مهمي ،مضطرب مي گردند. ،خوب مي دانند كه تنفس آنها بيش از هر چيز تحت تاثير قرار مي گيرد،به شكلي كه دچار تنفسي بسيار سطحي مي شوند. خوب خوابيدن،يعني افزايش عميق تنفس هنگام خواب. يعني آرامش . يعني شارژ عصبي و مغناطيسي ذهن و همه اينها يعني انرژي دوباره. روحيه دوباره. ضربه پذيري كمتر و اعتماد به نفس بيشتر. به خواب خود توجه داشته باشيد. خوب بخوابيد.

تنفس عميق و راحت در اعتماد به نفس بسيار موثر است. هميشه با آرامش ،نفس عميق بكشيد،به خوبي از شارژ عصبي شما جلوگيري مي كند. پس به خواب خود توجه داشته و خوب خوابيده باشيد.

حالتها و رفتارها بحث جالبي در روان شناسي است. براي هر رفتار،حالت خاص خودش را بگيريد و هر حالت رفتار خاص خود را ايجاد مي كند. هميشه حالت افراد موفق و با اعتماد به نفس را به خود بگيريد.



هميشه تبسمي بر لب داشته باشيد.

اولين نماد دروني اعتماد به نفس،رضايت خاطر است. كساني كه اعتماد به نفس عالي دارند،در درون خود با احساس تواناييها و تا حدي به فعليت درآمدن اين تواناييها،احساس خوب و رضايت خاطري عميق دارند. نماد بيروني و تظاهر خارجي اين رضايت خاطر،تبسمي است كه شما بر لب داريد. نه تنها اعتماد به نفس ، شما را به اين رضايت خاطر دروني و تبسم بيروني واميدارد بلكه بهتر از آن،متبسم،خود به تنهايي رضايت خاطر و اعتماد به نفس را به شما القا مي كند. از اين پس به هيچ عنوان بدون تبسم از منزل خارج نشويد. از همه مهمتر اينكه در تنهايي نيز تبسم باشيد.تبسم هم آرامش عضلات صورت و آرامش جسمي شما راسبب مي شود و هم رضايت خاطر و اعتماد به نفس را در شما القا مي كند.ضمن آنكه چهره متبسم شما در ديگران نيز تاثير خوبي مي گذارد،در آنان احساس رضايت و شادماني به همراه دارد. به جاي آنكه بخواهيد صورتي اخمو و عصباني و درهم داشته باشيد و ثابت كنيد كه مشكلات و ناراحتيهاي فراواني داريد تا به اين شكل توجه و محبت ديگران را جلب كنيد،هميشه تبسمي زيبا بر لبهاي خود داشته باشيد. فراموش نكنيد همه انسانها تا حدي گريبانگير مشكلاتي هستند ،آنچه كه در شما مي جويند فراغ خاطر و آسودگي از مشكلات و يا راه حل يابي براي آنهاست. چهره گرفته شما نه تنها در ديگران احساس خوب و محبت واقعي و قلبي را القا نمي كند بلكه از آنجا كه چهره شما مشكل آنها را يادآوري مي كند و حتي برايشان اينطور القا مي شود كه شما هميشه عامل تشديد مشكلات يا حتي سبب آن هستند ،احساس بدي را نسبت به شما پيدا مي كنند و سبب مي شود كه ناخودآگاه از شما بدشان بيايد. با تبسم،هم خود آرام مي گيريد و اعتماد به نفس را در وجود خود گسترش مي دهيد و هم اينكه اين ويژگيها را در ديگران پرورش مي دهيد. تبسم و خنديدن،آندروفيني را در مغز ترشح مي كند كه ترشح اين هورمون ،هنگام درد تسكين درد مي شود و احساس خوبي را در شما ايجاد مي كند.

تبسم و خنديدن را در مدتي تمرين كنيد. هميشه تبسمي بر لب داشته باشيد . خصوصا هنگام وقوع مشكل،لبخند بزنيد. اگر تصادف كرديد بجاي گريه بخنديد البته آهسته كه فكر نكنند ضربه مغزي شده ايد!لبخند بزنيد. همين الان تبسم كنيد!

 

در پي كسب موفقيت باشيد هر چند كوچك.

براي پرورش اعتماد به نفس ،احساس توانا بودن،لازم است اما كافي نيست. ذهن شما به تجربه اي عيني نياز دارد. ذهن شما مي خواهد موفقيتي را پررنگ و شفاف در آن ثبت كنيد تا بتواند مدام به آن استدلال كند كه يك بار توانستم،پس باز هم مي توانم.اگر هدفهاي بزرگي داريد و اعتماد به نفس نداريد ،اين هدفهاي بزرگتان خطرناكند. براي كسي كه خود را و توانايي خود را در عمل،باور ندارد هدفهاي كوچك و موفقيتهاي سريع و كوتاه مدت،بسيار بهتر است.هدف مقطعي و كوتاه مدتي را كه دستيابي به آن در ذهنتان آسان به نظر مي آيد،انتخاب كنيد و براي تحقق آن اقدام نماييد. هدفهاي كوچك و موفقيتهاي كوچك،اگر چه رضايت خاطر كامل شما را فراهم نمي كنند ،اما زمينه ساز موفقيتهاي بزرگتر و اعتماد به نفس بيشتر مي شوند. حتي هدفهاي بزرگ را به چندين هدف كوچك تقسيم كنيد و مرحله به مرحله سعي كنيد به اين هدفهاي كوچك برسيد تا نهايتا هدف بزرگ شما عملي شود. اين يعني كشيدن نقشه براي رسيدن به يك هدف بزرگ.

 

اگر شما اكنون از اعتماد به نفس خود رضايت نداريد و قصد پرورش آن را داريد،يا فعلا هدفهاي بزرگ انتخاب نكنيد كه ناتواني شما را دامن بزند و يا اينكه اهداف بزرگ خود را به چندين هدف كوچك تقسيم كنيد . در اين حالت ،بسيار مهم است كه پس از طي هر مرحله،خود را تشويق كنيد و با صداي بلند به خود بگويي كه من توانستم.

 

آنچه داريد يادآوري كنيد.

از آنجا كه بودن و داشتن ،هميشه به شكلي در رشد اعتماد به نفس موثر است. هر آنچه كه نداشتن را به شما يادآوري كند،افت روحي و افت اعتماد به نفس شما را سبب مي شود . يادآوري موهبتها يعني اعتماد به نفس و يادآوري محروميتها يعني عدم اعتماد به نفس ،قلم و كاغذ برداريد و هر آنچه را كه هم اكنون داريد، از كوچك به بزرگ يادداشت كنيد. اگر مي بينيد بيشتر محروميتها به ذهن مي آيند تا موهبتها، به خاطر آن است كه محروميتها را بيشتر ، در ذهن خود تكرار كرده ايد و به حافظه سپرده ايد . سلامتي، انرژي ، توانايي ،تحصيلات،حتي سواد خواندن و نوشتن ،سرپناه خانواده ،دوستان ،لباسي كه برتن داريد ،همينكه قادريد اين مطالب را بخوانيد و نوعي دگرگوني در خود بوجود آوريد. در مسير زندگي هميشه بايد نگاهي به پايين و بالا بيندازيد. به پايين تر از خود نگاه كنيد و حتما با آنها معاشرت كنيد تا متوجه شويد همين چيزهايي كه براي شما ديگر عادي شده است،موهبتهايي است كه عده اي از آن محرومند اين كار سبب مي شود كه ناخود آگاه توجه شما به داشته هايتان بيشتر شود. نگاهي به بالا هم بيندازيد، براي اينكه متوجه باشيد مي توان بالاتر از اين و بهتر از اين بود و انگيزه و ميل به رشد و پيشرفت پيدا كنيد.

هر چه نداشتن در شما را ياد آوري مي كند ، افت اعتماد به نفس را سبب مي شود . يادآور موهبتهاي الهي،يعني اعتماد به نفس . قلم و كاغذ را برداريد و تمام دارائيهاي خود را يادداشت كنيد. در لحظه لحظه خود جستجو كنيد و به اصرار ،آنچه را كه داريد، يادآوري كنيد. حتي قلم و كاغذي كه برداشتيد يادداشت كنيد!

 

گرد‌آورنده:

 مهري ساماني

 مشاوره دبيرستان فاطمه زهرا(س)

منبع:http://donyayeNLP.blogfa.com

 |+| نوشته شده در  یکشنبه نوزدهم اسفند 1386ساعت 15:59  توسط کارشناسی مشاوره   | 

کتب روان شناسی 

ردیف

عنوان کتاب

مولف

ردیف

عنوان کتاب

مولف

1

زمینه ی روان شناسی  - جلد 2

ریتال – اتکینسون

2

زمینه روان شناسی(روان شناسی عمومی)

دکتر محمد پارسا

3

کلیات روان شناسی  - جلد 1

فرض اله قلی زاده

4

اصول روان شناسی 1

نرمال .ل .مان

5

اصول روان شناسی  2

نرمال . ل . مان

6

اصول روان شناسی

نرمال . ل . مان

7

روان شناسی عمومی

علی اکبر شعاری نژاد

8

روان شناسی عمومی (سال اول – مراکز تربیت معلم )

علی اصغر احمدی

9

روان شناسی بالینی

دکتر سعید شاملو

10

راهنمای  تربیت رفتاری بالینی

لاگسیلن ماژورت

11

رفتار  درمانی بالینی

جرالد  . ریویسون

12

رفتار درمانی بالینی

ماروین . آر گلد فرید

13

مقدمه ای بر روان درمانی  ( نظریه ها و روش های رایج )

مسیدنی  بلاچ

14

مشاوره و روان درمانی  ( نظریه ها و راهبردها

دکتر محمود ساعتچی

15

روان پزشکی  (اکسفورد 1989

مایکل گیلدر

16

فرهنگ جامع روان پزشکی و روان شناسی

هارولد کاپلان

17

خلاصه روان پزشکی (علوم رفتاری – روان پزشکی بالینی

هارولد کاپلان

18

تفاوت های  فردی  روان شناسی اختلافی

موریس دوبس

19

روان شناسی رشد – مفاهیم بنیادی در روان شناسی نوجوانی و جوانی

دکتر حسن اجدی

20

روان شناسی بزرگسالان

میشارا

21

روان شناسی سلامت

آنتونی جی . کریتس

22

روان شناسی فیزیولوژیک

جیمز دبیلو کارت

23

روان شناسی فیزیولوژیک

جیمز دبیلو کارت

24

روان شناسی  روابط خوبی

دکتر مهرداد کلانتری

25

کاربرد روان شناسی در آموزشگاه (روان شناسی آموزشگاهی)

دکتر بدری مقدم

26

کاربرد روان شناسی در آموزشگاه (روان شناسی آموزشگاهی)

دکتر بدری مقدم

27

راهنمای سنجش روانی (برای روان شناسان-مشاوران و روان پزشکان )

گری گراث

28

کاربرد های به جا و نا بجای روان شناسی

هانس ج آیسنک

29

به سوی روان شناسی  بودن

ابراهام اج – مزلو

30

استرس دایمی

پیرلو – هنری لو

31

افسردگی

راس میچل

32

افسردگی از دیدگاه اسلام و علم روز

علی صالحی خواه

33

ترس و ترس های مرضی

مارگات – اُ .هاید

34

رفتاردرمانی – فوبیای ساده

میشل هرسن

35

وسواس ( تجربه و درمان وسواس فکری عملی

دکتر  رودیت ال

36

مهارتهای زندگی – تکنیک های مقابله با اضطراب و افسردگی – تنهایی – کمروئی – شکست و ..

کریس . ال . کلینه

37

خود سازی جسمی و روحی – چگونه خود خواهی – حسادت – کینه توزی – وسواس – تردید و .. را از بین ببریم

ناصر مجرد

38

هیجان ها ( حقایق – نظریه ها و یک مدل جدید

روبرت پلاچیک

39

احساس و ادراک – از دید گاه روان شناسی

دکتر عزت اله  نادری

40

انسان شناسی نظری خودشناسی و دیگرشناسی

شهریار بهرامی

41

خود شناسی – ایجاد و توسعه رفتار شجاعانه در خود و دیگران

انی  تاونند

42

عظمت خود را در یابید

وین رایر

43

پیروزی آسان است

مایک ویکت

44

مراحل رشد و تحول انسان

محمد رضا شرفی

45

رفتار های بهنجار و نا بهنجار کودکان و نوجوانان و راههای پیشگیری و درمان با بهنجاری ها

شکوه نوابی نژاد

46

احساس کهتری

محمود منصور

47

پنج گفتار روانشاسی  

پرفسور ژان پیاژه

48

طریقت آلفا (رسیدن به آرامش در پنج گام

دکتر لوئیس پروتو

49

راهنمای گام به گام شناخت درمانی

جوریث اس تی بک

50

سلام بر آرزوها

دکتر دیوید شوارتز

51

درد بی خوابی

دکتر ایرج معانی

52

یاد بگیریم : چگونه بهتر بخوابیم

پیر فلوشر

 

53

خود هیپنوتیزم 

شعبان طاووسی ( کابوک )

54

راههای مقابله با استرس

رایان هیفر

55

روان شناسی و تربیت جنسی کودکان و نوجوانان

و.د.کوچتکف

56

روان شناسی احساس و ادراک

دکتر محمد ایروانی

57

اصول روان شناسی

نرمال . ل . مان

58

روان شناسی ترس

پروفسور هلموت یونکر

59

روان پزشکی کودک

فیلیپ گراهام

60

روان شناسی اختلافی

موریس دوبس

61

روان پزشکی بالینی در یک نگاه

و. ف . تسویی

62

اصول مصاحبه بالینی  بر مبنای DSMIV

اكهارت اوتمر

63

باز هم مثبت درمانی

نورمن پیل

64

روان شناسی اجتماعی کاربردی

آتش پور

65

شناخت درمان افسردگی و اضطراب

ایوی ماری بلک برن

66

نیروی تخیل مثبت

دکتر ژوزف مورفی

67

زمینه ی مشاوره و راهنمایی

دکتر قاسم قاضی

68

راز شاد زیستن

اندرو میتوس

69

استرس و بهداشت روانی

اصغر آقایی

70

کلید طلایی ارتباطات

کریس کول

71

روان شناسی مرضی

ساراسون

72

وجود  و بقای روح

عبداله سیار

73

سیری در کمال فردی

کنت بلانکارد

74

معجزه اراده

وجیهه آزرمی

75

رفتار درمانی شناختی

کرک - کلارک

76

روان شناسی و تربیت کودکان و نوجوانان

دکتر افروز

77

فراتر از اعتماد به نفس

کیل لیند

78

46 نکته برای رویارویی با بحران

سالی . آن . لیپسون

79

اصول کنترل استرس

ورا پیفر

80

ترس را تجربه کنیم و به هر تقدیر دست به اقدام زنیم

سوزان جفرز

81

13 اشتباه مهلک

رابلیو استیون

82

بزرگترین معجزه ی جهان

اگ ماندینو

83

توپ را از جایی بزن که میمون می اندزاد

گرگوری فاکس

84

 روان روان در نهان نهان

عبدالعظیم کریمی

85

آموزه های غیر منطقی آنچه را نباید بیاموزیم

عبدالعظیم کریمی

86

یادداشت های ممنوعه برداشت های وارونه

عبدالعظیم کریمی

87

گفتار روان شناسی پرورشی

دکتر آتش پور

88

خود باوری و ارتباط آن با موفقیت

تقی ابوطالبی

89

روان شناسی عمومی

دکتر یحیی اسفراینی

90

از حال بد به حال خوب

دکتر دیوید برنز

91

غلبه بر کمرویی

پل ژاکو

92

سخن گفتن بدون ترس و خجالت

جودیت تینگلی

93

هفت عادت مرمان موثر

استفان کاوی

 

 

 

 |+| نوشته شده در  یکشنبه نوزدهم اسفند 1386ساعت 15:58  توسط کارشناسی مشاوره   | 

 

کتب کودک   

ردیف

عنوان کتاب

مولف

ردیف

عنوان کتاب

مولف

1

روان شناسی کودک از دید گاه معاصر

ای . میویس هترینگتون

2

روان پزشکی کودکان و نوجوانان

کاپلان

3

روان شناسی  کودک

دوروتی راجرز

4

روان شناسی  کودک

زان پیازه

5

روان پزشکی کودک ( رویکرد تحولی )

پروفسور فیلیپ گراهام

6

روان شناسی  کودک

دکتر سیروس عظیمی

7

اختلالهای رفتاری کودکان

ریتاویکس نلسون

8

نگاهی به روشهای تعلیم و تربیت و اختلالهای رفتاری  رایج در کودکان

غلامعلی افروز

9

اصلاح رفتار کودکان

ریچارد جی موریس

10

تغییر دادن رفتارهای کودکان و نوجوانان

جان دی کرومبولتز

11

شناخت مشکلات رفتاری در کودکان و نوجوانان

شهلا فرقانی رئیسی

12

رفتار با کودکان در بیمارستان

اما ان پلانک

13

کودک و مدرسه

رونالدس . ایلینگورث

14

تلویزیون در زندگی کودکان ما

ویلبر شرام

15

روان شناسی کودکان و نوجوانان استثنایی

دکتر بهروز میلانی فر

16

روان شناسی مرضی کودک ( آسیب شناسی روانی کودک )

دکتر حسین آزاد

17

کودکان استثنایی ( زمینه ی تعلیم و تربیت ویژه

دانیل پی ها لاهان

18

کودکان دزمنش

ژاک بوشالار

19

چگونه بهره هوشی کودکان را اندازه بگیریم

ویلسون گریلز

20

کودکان تیز هوش (راهنمای والدین )

ویر جینیا . ز . ارلیچ

21

آموزش کودکان تیز هوش

جیمز گالاگر

22

کودک - خانواده - انسان (روش تربیت کودک بر اساس نظریات دکتر هایم جینات

ادل فیبر

23

اموزش  مهارتهای اجتماعی به کودکان

جی . کارتلج

24

آزمون های روانی - شناختی کودکان برای مشاوره کودک

دکتر حسین لطف آبادی

25

ذهن کودک

مارگارت دونالدسون

26

کودک و دنیای خارج او

د. و . وینیکات

27

با دنیای کودک آشنا شویم

 

28

امان از دست بچه ها ( رقابت چشم و هم چشمی در کودکان

سیمورریت

29

مادر : یک دقیقه برای تربیت فرزندم

دکتر اسپنسر جانسون

30

آموزش و تربیت کودکان

آنتون ماکارنکو

31

عالم بر احساس کودک

 

32

اصول ادبیات کودکان

علی اکبر شعاری نزاد

33

کودکان و دنیای کتابهای کودکان

 

34

کودک ، کتاب  مطالعه ( مجموعه مقالات )

 

35

بازی تفکر کودک است ( راهنمای یادگیری بازیهای آموزشی برای کودکان قبل از مدرسه )

اولین شارپ

36

بازی درمانی

ویر جینام . اکسیلن

37

یاری کودک به کودک

ادری آرونز

38

بازی و اهمیت ان در یادگیری

رسول آذر

39

بازی و رشد کودک

مک للان

40

نقش بازی در پرورش فکری کودکان

آ. ک . بوندارنکو

41

کلید های پرورشیمهارتهای اساسی زندگی در کودکان و نوجوانان

دروتی ریچ

42

کلید های گفتن و شنیدن با کودکان و نوجوانان

آدل فابر

43

خانواده های تک سرپرست

دکتر کارل اکهارت

44

کلید های پرورش اعتماد به نفس در کودکان و نوجوانان

گلن استنهاوس

45

کلید هایی برای بیماری های کودکان

دکتر نورمن بی . شل

46

دستورات ایمنی و مراقبت از آسیب های کودکان

دکتر رابرت چی . وینچی

47

کلید های پرورش کودک تیز هوش

سیلو یاریم

48

وقتی که فرزندان باهوش نمرهای کم می گیرند

سیلو یاریم

49

50روش ساده برای علاقمند کردن فرزند به تاریخ و جغرافی

آن استربیلینگ

50

50 روش ساده برای علاقمند کردن فرزند به ریاضی

کتی . ای . زاهلر

51

50 روش ساده برای علاقمند کردن فرزند به علوم تجربی

ماریون  . ای . لندی

52

50 روش ساده برای علاقمند کردن فرزند به ورزش و سلامت

جوان ام . لندی

53

کلید های رویائی با بیماری حساسیت

جودی لی بچمن

54

کلید های رویایی با پدیده خشونت در کودکان و نوجوانان

دکتر کریستال  دفریتاس

55

سارای لجباز  (لجبازی کودکان )

عباس داور منش

56

بهروز در رختخواب خیس (شب ادراری )

عباس داور منش

57

فرزند دوم ( پیامد ها و راه حل ها )

مگ زوبیک

58

کلید های آرام کردن کودک نا آرام

دکتر ویلیام سیرز

59

کلید های رفتار با کودک یکساله

مگ زوبیک

60

کلید های رفتار با کودک دو ساله

مگ زوبیک

61

کلید های تربیتی برای والدین تک فرزند

کارل پیک هارت

62

نقش پدر در مراقبت وتربیت کودک

دکتر ویلیام سیرز

63

چگونه با کودک رفتار کنم

دکتر گاربر

64

کودکان استثنایی

دکتر پرویز  شریفی

65

ناسازگاری کودکان ونوجوان (علل رویکرد ها )

رکتر منصف گیتونی

66

کلید های رویارویی با مشکلات رفتاری کودکان

الینور سیگل

67

کودک پر تحرک

دکترمهرداد کلانتری

68

نقش مربیان و معلمان مدارس در پیشگیری و درمان کودک آزاری و غفلت از کودکان

دایان . ری . بروهرست

69

والدین آگاه    فرزندان دلخواه

سید محمد رضا پیغمبری

70

بچه ها بهشتی هستند

جان گری

71

رابطه ی بین والدین و کودکان

هایم جی . گنیات

72

کلید های مقابله با اضطراب در کودکان و نوجوانان

کا تار نیاماناسیس 

73

کلید های  عادت دادن فرزند به کار در خانه

بانی رانیان بک

74

کلید های تربیت و رفتار با پسر ها

استبو بیدالف

75

کلید های پرورش فرزندان امید وار و موفق 

رایان مک درست

76

کلید های همراهی و مراقبت از نوجوانان  در اینترنت

کیت ای . بشرودر

77

بهترین کلید های تغذیه برای کودک و نوجوان

کارولین ای . مور

78

50 روش ساده برای علاقمند کردن فرزند به مطالعه

کتی . ای . زاهلر

79

به فرزاندنمان چه بگوئیم و چگونه بگوئیم

اکرم حیدری

80

کودکی باز یافته

عبدالعظیم کریمی

81

من - کودک - من

جان براد شاد

82

تربیت و باز سازی کودکان

علی قائمی امیری

83

به بچه ها گفتن از بچه ها شنیدن

آدل فابر

84

مردان مریخی ، زنان ونوسی - فرزندان با اعتماد به نفس

دکتر جان گری      

 |+| نوشته شده در  یکشنبه نوزدهم اسفند 1386ساعت 15:57  توسط کارشناسی مشاوره   | 

کتب یادگیری

ردیف

عنوان کتاب

مولف

ردیف

عنوان کتاب

مولف

1

تدریس شیوه های یادگیری به کودک

دونالد ای کار لاین

2

راهبرد های یادگیری و یاد سپاری

مری آن رفوث

3

روان شناسی یاد گیری

دکنر محمد قشلاقی

4

یادگیری فعال

پریان . ج . کرتی

5

نظریه های یادگیری

ارنست هیلگارد

6

ناتوانیهای  یادگیری ( مفاهیمی و ویژگیها )

جرالد والاس

7

تست تجسس خود رهبری

جان هالند

8

دوره ای اساس اصول و روش های آموزش و پرورش در مهد کودک و کودکستان

محمد اسماعیل موسانی

9

آموزش درمان و مشاوره ی سیستمی

آریست فون شلیپه

10

معلم خوب من

دفتر انتشارات کمک آموزشی

11

آسان ترین راه یادگیری

علیپور - محمد بیگی

12

تمرکز حواس

علیپور - شمیسا

13

مراحل 20 گانه موفقیت تحصیلی ( پرورش خلاقیت

علیپور - شمسیا

14

مراحل 20 گانه موفقیت تحصیلی  تند خوانی

علیپور

15

مراحل 20 گانه موفقیت تحصیلی  - تقویت حافظه

علیپور - نظام آبادی فراهانی

16

مراحل 20 گانه موفقیت تحصیلی - پرورش دقت

علیپور - خانم سماواتی

17

قدرت بیان

پانزیک الیس

18

انگیزش  در کلاس درس

چریل . ال . اسپالدینگ

19

عوامل موفقیت در تحصیل

مرتضی نظری

20

مغز و فرآیند یادگیری

پانزیشیا ولف

21

چهار مهارت یادگیری

میشل جی بنت

 

 

 

 |+| نوشته شده در  یکشنبه نوزدهم اسفند 1386ساعت 15:57  توسط کارشناسی مشاوره   | 

کتب زنان

ردیف

عنوان کتاب

مولف

ردیف

عنوان کتاب

مولف

1

فهرست موضوعی کتاب و مقالات درباره زن

اداره کل تبلیغات و انتشارات

2

قوانین و مقررات ویژه زنان در جمهوری اسلامی

مرکز امور مشارکت زنان ریاست جمهوری

3

نقش زنان شیعه در عصر امام علی (ع)

سید احمد فاضلی بیارجمندی

4

بررسی تاریخی منزلت زن از دیدگاه اسلام

دکتر ثریا مکنون

5

هفتاد و پنج درس زندگی از سیره ی عملی حضرت فاطمه

حمید رضا کفاش

6

روان شناسی زن ( بررسی علل افسردگی و راههای اقتدار بخشیدن به خویش

لوئیس فرانکل

7

جایگاه زن در اسلام

محمد عطیه الابراشی

8

زنان - مشارکت و برنامه ریزی برای توسعه پایدار

مرکز امور مشارکت زنان ریاست جمهوری

9

مشارکت سیاسی زنان ( موانع - امکانات

مهر انگیز کار

10

نفقه ی زوجه در حقوق ایران - انگلیس و هند

دکتر علی یار ارشدی

11

عزت نفس برای زنان ( راهنمای عملی برای عشق ورزیدن - صمیمیت و موفقیت

لیندا فیلد

12

حمایت از زنان در برابر خشونت ( سیاست جنائی انگلستان

مهدی معتمدی مهر

13

آرایش - مد - بهره کشی از زنان

جوزف هنسن

14

زنان - جنون و پزشکی

دنیز راسل

15

زن      عقل ایمان   - مشورت

دکتر کبری خز علی

16

زن مثبت

گیل لیندن فیلد

17

الگوی اجتماعی پایگاه و نقش زن مسلمان در جامعه ی اسلامی

فاطمه صفری

18

زن شاداب

ناتالی راجرز

19

زن در قرآن و عهدین

طاهره نور حسن فتیده

20

جایگاه زن در اندیشه امام خمینی (س)

موسسه نشر و تنظیم آثار امام خمینی

21

پوشش زن در اسلام

محمد اشتهاردی

 

 

 

 

کتب جوانان

ردیف

عنوان کتاب

مولف

ردیف

عنوان کتاب

مولف

1

با جوانان در ساحل خوشبختی

سید حمید فتاحی

2

جوانان در طوفان غرایز

همت سهراب پور

3

آنچه باید یک پسر بداند

نصرت اله کاظمی

4

جوانان چرا ؟ !

دانشجو

5

طوفان جوای ( جلد دوم جوانان چرا )

مصطفی زمانی

6

بررسی مسائل و مشکلات جوانان و دانشجویان

 

7

رشد اجتماعی (برای جوانان و خانواده ها

دکتر الیس واتیز من

8

جوانان و تجربه زندگی در اوقات فراغت

دبیر خانه شورای عالی جوانان

9

سیمای جوان در کلام امام خمینی

علیزاده حسن آبادی

10

دختر وظیفه شناس

 

11

دنیای نوجوان

محمد رضا شرفی

12

گذر ژرف به دنیای نوجوانان و جوانان

نعمت اله سقازاده

 |+| نوشته شده در  یکشنبه نوزدهم اسفند 1386ساعت 15:56  توسط کارشناسی مشاوره   | 

کتب بیماریهای روانی 

ردیف

عنوان کتاب

مولف

ردیف

عنوان کتاب

مولف

1

کودک عقب مانده ذهنی

نانسی . ام . رابینسون

2

طبقه بندی اختلال های روانی

سازمان جهانی بهداشت

3

معاینه ی روانی  (نحوه ی معاینه ی بالینی در روان پزشکی

جی . پی لف

4

آموزش و پرورش کودکان عقب مانده ذهنی 

ساموئل کرک 

5

بهداشت روانی و عقب مانده ذهنی

شکوه سادات بنی جمالی

6

آموزش و درمان معلولین (ابعاد تازه ای در برنامه های مخصوص معلولین رشدی

روژن - کلارک کونیز

7

روان شناسی سرطان 

دکتر نیل فیور

8

درمان کلسترول در هشت هفته

دکتر رابرت ا . کوالسکی

9

روان شناسی کسب آرامش

هربرت نبسون

10

بهداشت روانی

بهروز میلانی فر

11

بهداشت روان

جعفر بوالهری

12

طرح آزمایشی در تحقیق روانی

آلن  . ال . ادواردو

13

اصول روان سنجی و روان آزمایی

حسن پاشا شریفی

14

راهنمای آموزش گام به گام نوزادان و کودکان عقب مانده

ویگی  جانسون

 |+| نوشته شده در  یکشنبه نوزدهم اسفند 1386ساعت 15:55  توسط کارشناسی مشاوره   | 

کتب آموزش 

ردیف

عنوان کتاب

مولف

ردیف

عنوان کتاب

مولف

1

حافظه در روان شناسی

هاری لورین

2

روان شناسی در خدمت آموزش

تئونور درویل

3

شیوه های بالندگی و شکوفائی اراده

محمد حسین حق جو

4

چرا ؟ تشویق ( روا ن شناسی تشویق

عبداله مجوزی

5

خود باوری و ارتباط آن با موفقیت ( در زندگی کودک - نوجوان - جوان - بزرگسال )

تقی ابوطالبی

6

مراحل 20 گانه موفقیت تحصیلی  باز آفرینی

بیژن علی پور

7

چگونه فکر باعث درمان می شود ؟

دکتر ارونیگ اولی

8

پرورش استعدادهای همگانی ابداع و خلاقیت

دکتر الکس اس . اسبورن

9

راهنمای مربیان تربیتی ( ویژه کلاس پرورشی دوره راهنمایی

غلامرضا منفرد

10

شیوه های ارزشیابی از آموخته های دانش آموزان

حسن پاشا شریفی

11

فنون و مهارت تدریس

محمد حسین جوام

12

ماهیت خلاقیت و شیوه های پرورش آن

افضل سادات حسینی

13

چگونه درس بخوانیم ؟ چگونه امتحان بدهیم ؟

احمد میر عابدینی

14

انسان شناسی   تقویت حافظه و فکر

محمد مهدی علیخواه

15

بیزاری از مدرسه

کان-نورستن - کارول

16

آموزش و آموزشگاه فراگیر

دکتر محمد طاهر معیری

17

آموزش در دوره متوسطه

جوزف اف

18

نگاهی به نقش های تربیتی خانه و مدرسه

سید احمد زرهانی

19

فهرست مشترک کتابهای آموزش و پرورش

مسعود تفضلی

20

بازیهای پرورشی

مهرزاد حمیدی

21

 تجربه های مدرسه داری  (اولیا مربیان  فرزندان )

معصومه سهراب

22

راهنمای تحصیلی - حرفه ای  انتخاب رشته در مقاطع مختلف تحصیلی دانشگاهها

سید حسن حسینی ثابت

23

نگرانی و اضطراب ( چه می دانم ؟)

آندره لوگال

24

هزار و یک پرسش و پاسخ

میر عماد الدین فریور

25

عربی آسان

سید کاظم موسوی - روزبه

26

تجارب با ساختار در مشاوره گورهی و تعلیم روابط انسانی

دکتر باقر  ثنائی

27

مهارتهای زندگی

طارمیان

28

مقدمه تحقیق در روان شناسی (علوم انسانی )

بریتوم - لامورد

29

طرح پرسشنامه و سنجش نگرش ها

ا.ان.اوپنهایم

30

تهیه مواد و کار افزار های آموزشی

محمد مهدی هراتی

31

یافته های سومین مطالعه ی بین المللیTIMSS ( علوم دوره ابتدایی 

رحمان نوری

32

چکیده مقالات  ( همایش مشاوره از دیدگاه اسلامی

 

33

پویائی گروه و مشاوره گروهی

عبداله شفیع آبادی

34

مراحل 20 گانه موفقیت تحصیلی - بهداشت روانی

علیپور - محمد بیگی

35

مراحل 20 گانه موفقیت تحصیلی  موفقیت در امتحان

علیپور - مریم پور رضا

36

مراحل 20 گانه موفقیت تحصیلی  باز آفرینی

علیپور - محمد بیگی

37

شناخت روش علمی در علوم رفتاری

دکتر حیدر علی هومن

38

اصول مشاوره گروهی

محمود نیکزاد

39

شغل مناسب شما

پاول تایگر

40

خرد نامعقول

عبدالعظیم کریمی

 |+| نوشته شده در  یکشنبه نوزدهم اسفند 1386ساعت 15:55  توسط کارشناسی مشاوره   | 

کتب دین

ردیف

عنوان کتاب

مولف

ردیف

عنوان کتاب

مولف

1

مجموعه آشنایی بازبان وحی  زبان قرآن

حمید محمدی

2

تئوری شناخت و جهان بینی در فلسفه ما

سید محمد باقر صدر

3

کتاب النقد

اسماعیل فضل الهی

4

حلیه القران قواعد تجوید

سید محسن موسوی

5

رشد عقلی

مجید رشید پور

6

آشنایی با علوم اسلامی (کلام - عرفان )

شهید مطهری

7

مسئولیت های دختران نوجوان از دید گاه نهج البلاغه

محمد دشتی

8

آموزش نماز ( ویژه  نوجوانان و جوانان

یوسف درود گر

9

راز نماز برای جوانان

محسن قرائتی

10

رهنمود برگزاری و محتوای مراسم جشن تکلیف

اداره کل امور فرهنگی و هنری

11

مسجد مقدس جمکران  تجلیگاه صاحب الزمان

سید جعفر میر عظیمی

12

فضیلت های فراموش شده

حسینعلی راشد

13

مراسم سه گاه  ایمان - نماز خونین - نقش معلم

حسین تمنایی

14

آئین بهزیستی اسلام ( شکل پوشاک )

دکتر احمد صبور اردوبادی

14

عوامل کنترل عرائز در زندگی انسان

آیت اله مظاهری

15

سیر الی اله

سید حسن ابطحی

16

برگزیده تفسیر نمونه  جزءدوم قرآن

آیت اله مکارم شیرازی

17

هدایت نوجوان به سوی نماز

دکتر علی قائمی

18

مسائل نوجوانان و جوانان

محمد خدایاری فرد

19

کوتاه و خواندنی از نماز

نادر فاضلی

20

احکام دین ( مطابق با فتاوای مراجع تقلید

محمد حسین فلاح زاد ه

21

نقش روحانیت در اسلام و اجتماع

سید علی مقدم قوچانی

22

نکته های نورانی

حسین دیلمی

23

عبادت گلهای بهشتی

اسدله محمدی نیا

24

شیعه پاسخ می دهد

سید رضا حسینی نصب

25

خاتمیت

استاد مرتضی مطهری

26

نمونه ای از تفاسیر  بهشت و بهشتیان

حاج شیخ مجتبی بروجردی 

27

تفسیر سوره مبارکه قدر

علی آقا نجفی

28

داستان های نهج البلاغه

محمد محمدی اشتهادری

29

سیاحت غرب

نجفی قوچانی

 

کتب حقوق

ردیف

عنوان کتاب

مولف

ردیف

عنوان کتاب

مولف

1

شرح حقوق مدنی ایران  حقوق اشخاص 

علی یار ارشدی

2

نفقه زوجه در حقوق ایران - انگلیس و هند

یار ارشدی

3

حقوق اساسی و شرح و نقد قانون اساسی ایران

یار ارشدی

4

مجموعه قوانین اساسی مدنی

غلامرضا حجتی اشرفی

4

حقوق کودک

شیرین عبادی

5

آموزش حقوق برای دختران

شهلا معظمی

6

مقدمه علم حقوق و مطالعه در نظام حقوقی ایران

دکتر ناصر کاتوزیان

7

 

 

کتب اخلاق

ردیف

عنوان کتاب

مولف

ردیف

عنوان کتاب

مولف

1

فلسفه ی اخلاق

مرتضی مطهری

2

مبانی اخلاق اسلامی

مجید رشید پور

 |+| نوشته شده در  یکشنبه نوزدهم اسفند 1386ساعت 15:55  توسط کارشناسی مشاوره   | 

کتب  شخصیت شناسی 

ردیف

عنوان کتاب

مولف

ردیف

عنوان کتاب

مولف

1

روان شناسی شخصیت از دید گاه اسلامی

علی اصغر احمدی

2

چه کسی با چه نوع شخصیتی کدام شغل را انتخاب می کند ؟

احمد به پژوه

3

دنیای پیچیده درون ...و... دنیای بیرون ما و دیگران

ژان پیازه

4

چگونه می توانید 100 سال زندگی کنید ؟

دکتر دیانا . اس . وودرف

5

زندگی بدون تزویر  راهی به سوی بالا

الکساندر سوئر ینیستین

6

یک دقیقه برای خودم

اسپنسر جانسون

7

آدمیت  هنر به تمامی انسان بودن

لئو بو سکالیا

8

اطفال و جوانان بزهکار

تاج زمان دانش

9

جرم و شخصیت

اچ . ج . آیسینک

10

آسیب شناسی روانی

حسین آزاد

10

مراحل رشد و تحول انسان

محمد رضا شرفی

 

 

 

 |+| نوشته شده در  یکشنبه نوزدهم اسفند 1386ساعت 15:53  توسط کارشناسی مشاوره   | 

کتب تعلیم و تربیت

ردیف

عنوان کتاب

مولف

ردیف

عنوان کتاب

مولف

1

تعلیم و تربیت و مراحل آن

غلامحسین شکوهی

2

تربیت معنایی

رجبعلی مظلوم

3

راه تربیت

مجید رشید پور

4

کلید های تربیتی و تعلیمی

رجبعلی مظلوم

5

تربیت نسل شهید

علی قائمی

6

تربیت از دیدگاه قرآن

محمد فاضل جمالی

7

تربیت از دیدگاه معصومین

رجبعلی مظلوم

8

اسلام و تربیت

رضا قربانیان

9

اسلام و تعلیم و تربیت (تعلیم )

سید محمد باقر حجتی

10

تربیت از دیدگاه اسلام

محمد حسن آموزگار

11

نگاهی دوباره به تربیت اسلامی

خسرو باقری

12

مباحثی چند پیرامون مبانی تعلیم و تربیت اسلام

 سید علی اکبر حسینی

13

گامی دیگر در مسیر تربیت اسلامی

رجبعلی مظلوم

14

آداب تعلیم و تعلم  در اسلا م

محمد باقر حجتی

15

روند تکوینی و تطبیقی تعلیم و تربیت جهانی در قرن بیستم

امان اله صفوی

16

سازندگی و تربیت دختران

علی قائمی

17

چگونه باید تربیت کرد

مجید رشید پور

18

الگوهای تربیت کودکان و نوجوانان

محمد علی کریمی نیا

19

روش رفتار اولیا و مربیان با کودک و نوجوان در مراحل رشد

 

20

تربیت برتر

رضا فرهادیان

21

چگونه شخصیت فرزندان خود را پرورش دهید

محترم مومنی

22

جایگاه روشهای تنبیه در تعلیم و تربیت

علی فائضی

23

روابط معلم و دانش آموز

هایم گینات

24

مباحثی چند پیرامون مبانی تعلیم و تربیت اسلامی

سید علی اکبر حسینی

25

چرا تنبیه ؟

عبداله مجوزی

26

نظم پریشان

عبدالعظیم کریمی

27

هشدار های و نکته های تربیتی

عبدالعظیم کریمی

28

احترام متقابل

کارتسی  کنتس

29

تقلب در مدرسه

 

30

تربیت اسلامی با تاکید بر دیدگاههای امام خمینی

محمد رضا شرفی

31

100 پرسش 100 پاسخ درروابط والدین و فرزندان

اکرم (گیتی ) صدری

32

هشدار ها و نکته های تربیتی

عبدالعظیم کریمی

 |+| نوشته شده در  یکشنبه نوزدهم اسفند 1386ساعت 15:52  توسط کارشناسی مشاوره   | 

کتب  خانواده 

ردیف

عنوان کتاب

مولف

ردیف

عنوان کتاب

مولف

1

تشکیل خانواده در اسلام

دکتر علی قائمی

2

نظام حیات خانواده در اسلام

رجبعلی مظلوم

3

مفاهیم و تئوری کلیدی در خانواده درمانی

سعید پیر مرادی

4

درمان سیستم های  خانواده

الزا جونز

5

آموزش خانواده

بهروز حسن بگلو

6

روان شناسی زن و مزد

محمد  مجد

7

زن امروز   - مرد دیروز

کیهان نیا

8

شناخت و درمان اختلافهای زناشویی ( زناشوئی درمان)

فیلیپ اچ برنشتاین

9